Feeds:
Δημοσιεύσεις
Σχόλια

Archive for the ‘Μονοκοτυλήδονα’ Category

muscari comosum, Μούσκαρι το εύοσμον Αρχαία Θουρία ,'Αμφεια, Μπουφόραχη 19 Απρίλη 2016

muscari comosum, Μούσκαρι το εύοσμον Αρχαία Θουρία ,’Αμφεια, Μπουφόραχη 19 Απρίλη 2016

Είναι μονοκοτυλήδονα πολυετής βολβώδης πόα της ευρύτερης περιοχής της Αρχαίας Θουρίας – Μυκηναϊκής Άνθειας, με χοντρό ροζ-κοκκινωπό βολβό.
Στη βάση του φυτού υπάρχουν 3 -7 παράρριζα φύλλα με φάρδος μέχρι 20 χιλιοστά, γραμμοειδή.
Ο όρθιος, σαρκώδης ανθοφόρος βλαστός που φτάνει σε ύψος 20-50 εκατοστά φέρει άνθη που έχουν μωβ, βαθύ μπλε χρώμα, διαταγμένα σε ταξιανθία βότρυ, κρεμαστά και πυκνά, ανθίζουν από Φεβρουάριο – Μάιο είναι ερμαφρόδιτα (έχουν και αρσενικά και θηλυκά όργανα) και γονιμοποιούνται από έντομα.

73890120091231865Τα γόνιμα άνθη βρίσκονται στο κάτω μέρος σε σχήμα καμπάνας, με πιο ανοιχτόχρωμο λοβούς. Οι καρποί είναι τριγωνικές κάψες που περιέχουν πολλά μικρά σπέρματα.
Muscari-commutatumΘεωρείται ιδιαίτερα μελισσοκομικό φυτό.
ΕΔΩΔΙΜΟΤΗΤΑ:
Στην Ελλάδα και ιδιαίτερα στην Κρήτη θεωρείται πραγματική λιχουδιά και συλλέγονται σε άγρια κατάσταση. Τα άνθη και οι βλαστοί τρώγονται τσιγαριστά σε ομελέτες.
DSCN2564

Οι βολβοί χαράζονται στη βάση τους και βράζονται, το λιγότερο τρεις φορές, για να ξεπικρίσουν. Όταν μαλακώσουν τους τοποθετούμε σε βάζο που συμπληρώνεται με ξύδι και νερό. Διατηρούνται στο ψυγείο για μικρό χρονικό διάστημα, σερβίρονται με λάδι και ξύδι ως σαλάτα παγωμένη. Συνοδεύουν θαυμάσια όσπρια και κρέατα.
Πολλές συνταγές υπάρχουν στο magirema. Στις παραδοσιακές συνταγές της Κατίνας από το Βασιλίτσι της Μεσσηνίας υπάρχει και η συνταγή βολβοί στιφάδο.

ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΕΣ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ:
Ο βολβός είναι διουρητικός, τονωτικός και ορεκτικός, μειώνει τη χοληστερίνη, είναι πλούσιος σε βλέννες και μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως κατάπλασμα για κοκκίνισμα του δέρματος, πρηξίματα, στραμπουλήγματα και ρευματισμούς.

Jan Kops et al. - Flora Batava - Permission granted to use under GFDL by Kurt Stueber. Source: www.biolib.de - Permission is granted to copy, distribute and/or modify this image under the terms of the GNU Free Documentation License, Version 1.3 or any later version published by the Free Software Foundation; with no Invariant Sections, no Front-Cover Texts, and no Back-Cover Texts. A copy of the license is included in the section entitled GNU Free Documentation License.

Είναι ωφέλιμοι για τους εξασθενημένους οργανισμούς, δίνουν όρεξη στους φυματικούς και τους ραχιτικούς και θεραπεύουν φλεγμονές του συκωτιού.
Σε σχετικές μελέτες των Πανεπιστημίων Presidency College, West Bengal, India και
Department of Botany, Charuchandra College, Kolkata διαπιστωθικαν οι χρήσεις των φύλλων του φυτού για την αντιμετώοιση της «Snakebite» αρρώστιας που επακολουθεί μετά το δάγκωμα του φιδιού.

Presidency College, West Bengal, India – Charuchandra College, Kolkata

agriamanitaria

Read Full Post »

Ασπάραγος ο οξύφυλλος (Asparagus acutifolius L.), κν. σπαράγγι, κουτσαγρέλια. Μονοκότυλο φυτό της ευρύτερης περιοχής της Αρχαίας Θουρίας-Μυκηναϊκής Άνθειας ανήκει στη οικογένεια των Λειριιδών (Liliaceae ή Asparagaceae). Δίοικο φρύγανο, πυκνόκλαδο, αποξυλωμένο, 0,50-1,20 μ. ύψους, γκριζοπράσινο, χνουδωτό, με τρυφερούς βλαστούς λεπτούς, πικρούς. Φυλλοκλάδια μήκους 3-6 εκ. ακιδωτά,5-12 στη μασχάλη των λεπιών. Λέπια με πλήκτρο βραχύ, αγκαθωτό. Άνθη αρωματικά, πρασινοκίτρινα, μονήρη ή ανά δύο.

asparagus acutifolius, Περιοχή Αρχαίας Θουρίας, Ψηλή Ράχη, 15 Νοέμβρη 2015

asparagus acutifolius, Περιοχή Αρχαίας Θουρίας, Ψηλή Ράχη, 15 Νοέμβρη 2015

Καρπός ράγα μαύρη, σαν μικρό μπιζέλι, με 1-2 σπέρματα. Είναι αυτοφυή και στην ίδια οικογένεια ανήκουν τα πράσα, τα σκόρδα και τα κρεμμύδια. Σήμερα είναι από τα πιο σπουδαία πολυετή και ένα από τα λίγα μονοκοτυλήδονα λαχανικά. Πρακτικά το φυτό δεν έχει φύλλα, αλλά βράκτια που μοιάζουν με λέπια.
Οι βλαστοί των σπαραγγιών κατατάσσονται σε τέσσερις ομάδες ανάλογα με το χρωματισμό τους: 1)σπαράγγια λευκά, 2)σπαράγγια ιώδη: ο οφθαλμός παρουσιάζει χρωματισμό μεταξύ ροζ και ιώδους ή πορφυρού και ένα μέρος του βλαστού παρουσιάζει χρωματισμό λευκό, 3)σπαράγγια ιώδη/πράσινα: μέρος των σπαραγγιών αυτών παρουσιάζει ιώδη και πράσινο χρωματισμό, 4)σπαράγγια πράσινα: ο οφθαλμός και το μεγαλύτερο μέρος του βλαστού παρουσιάζουν χρωματισμό πράσινο. Τα πράσινα σπαράγγια αναπτύσσονται στην ύπαιθρο και οφείλουν το χρώμα τους στην επίδραση του ήλιου και στην χλωροφύλλη. Τα σπαράγγια αυτά είναι πιο αρωματικά, πιο φίνα και πιο τρυφερά από τα άλλα σπαράγγια. Τα ιώδη σπαράγγια δέχονται για λίγες ώρες την επίδραση του ηλίου και η γεύση τους είναι πιο φρουτώδης συγκρινόμενη με εκείνη των λευκών σπαραγγιών. Τα λευκά σπαράγγια δεν έρχονται σε επαφή με το ηλιακό φως, καθώς καθημερινά καλύπτονται με νέο στρώμα από χώμα. Είναι πιο σαρκώδη και έχουν απαλή γεύση.

ΙΣΤΟΡΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ:
Οι απόγονοι του Ίοξου, εγγονού του Θησέα και γιου του Μελάνιπου και της Περιγούνης, κόρης του ληστή Σίνη, το θεωρούσαν ιερό φυτό, γιατί μέσα στους θάμνους του κρύφτηκε η Περιγούνη τη στιγμή που ο Θησέας σκότωνε τον πατέρα της. Είχε υποσχεθεί στο φυτό ότι, αν την έκρυβε καλά, δεν θα του έκανε ποτέ κακό. Κατά μία άλλη εκδοχή του μύθου, τα φυτά ήταν το «σέσελι» και το άγριο «σέλινο».
Επίσης, σύμφωνα με τον Έλμουτ Μπάουμαν, στο «η ελληνική χλωρίδα στο μύθο, στην τέχνη, στην λογοτεχνία» (εκδόσεις Ελληνική Εταιρεία Προστασίας της Φύσεως, 1993) αναφέρει πως το άγριο σπαράγγι (Asparagus acutifolius) το θεωρούσαν διακοσμητικό φυτό και ήταν αφιερωμένο στην Αφροδίτη. Οι Βοιωτοί με τη σειρά τους στόλιζαν τις νύφες στους γάμους με κλαριά σπαραγγιού. Ο Διοσκουρίδης και ο Θεόφραστος θεωρούσαν το άγριο σπαράγγι σπουδαίο λαχανικό, όπως και σήμερα ακόμα τα τρυφερά του βλαστάρια τρώγονται σαν σαλάτα.
ΕΔΩΔΙΜΟΤΗΤΑ:
Το σπαράγγι ως τρόφιμο είναι προικισμένο με εξαιρετικές ιδιότητες. Έχει διαιτητικές και ιδιαίτερα διουρητικές ιδιότητες. Είναι υδατώδες λαχανικό και όταν είναι φρεσκοκομμένο περιέχει 90-95% νερό. Η σύνθεση του ποικίλει ανάλογα με το στάδιο συγκομιδής του.

Τα σπαράγγια είναι πλούσια σε: βιταμίνες του συμπλέγματος B, όπως φυλλικό οξύ , θειαμίνη (Β1), ριβοφλαβίνη (Β2), νιασίνη (Β3), αντιοξειδωτικές ουσίες, όπως βιταμίνη C, βιταμίνη E, καροτένιο (προβιταμίνη της βιταμίνης Α) οι οποίες εξουδετερώνουν αποτελεσματικά τις ελεύθερες ρίζες και έχουν επίσης και ισχυρή αντικαρκινική δράση.
Ακόμη περιέχουν μέταλλα όπως φώσφορο, ασβέστιο, μαγνήσιο, νάτριο και περιέχουν αρκετό κάλιο. Έχουν ελάχιστες θερμίδες. Η θερμιδική αξία του προϊόντος θεωρείται χαμηλή και είναι 26 θερμίδες /100g σπαραγγιού.
Περιέχουν μικρή ποσότητα πρωτεϊνών και υδατανθράκων. Και τέλος , ασπαραγίνη ( ουσία με διουρητική δράση )
ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΕΣ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ:
Οι αντιοξειδωτικές ιδιότητες του φυτού μελετήθηκαν από το Πανεπιστήμιο Universidad Miguel Hernández , Ctra Beniel-Orihuela , Spain. Από το ίδιο Πανεπιστήμιο διαπιστώθηκε η πλούσια περιεκτικότητα του φυτού σε Νάτριο και Ψευδάργυρο.
Το φυτό έχει την μεγαλύτερη περιεκτικότητα σε Καροτενοειδή σε σχέση με τα άλλα λαχανικά, σύμφωνα με το Πανεπιστήμιο Universidad Complutense de Madrid, Madrid, Spain. Τα Καροτενοειδή να μειώνουν τον κίνδυνο κακοηθειών του παχέος εντέρου, του πνεύμονα, και του μαστού σύμφωνα με σχετικες μελέτες του Πανεπιστημίου Harvard School of Public Health, Boston, USA

Η πλούσια περιεκτικότητα του φυτού σε λινελαϊκό οξύ 42,29 % μετρήθηκε από τους ερευνητές του Πανεπιστημίου Bragança, Campus de Santa Apolónia, Apartado,Portugal
Το λινελαϊκό οξύ σύμφωνα με πολλές έρευνες περιορίζει την ανάπτυξη και συρρικνώνει το μέγεθος των καρκινικών κυττάρων, διεγείρει το ανοσοποιητικό σύστημα, μειώνει τα επίπεδα των τριγλυκεριδίων, της συνολικής και της «κακής» χοληστερόλης και έχει αντιοξειδωτική δράση.
Σε πρόσφατες μελέτες του Πανεπιστημίου Université de Bourgogne, Dijon Cedex, France ταυτοποιήθηκαν 6 στεροειδείς σαπωνίνες οι οποίες έχουν αντιμικροβιακές, αντιμυκητιακές ιδιότητες, αντιφλεγμονώδης και ανοσο διεγερτικές ιδιότητες.
Το φυτό χρησιμοποιείται ακόμη ως Αντιβιοτικό, αντισπασμωδικό, καθαρτικό, μαλακτικό, εφιδρωτικό, τΔιουρητικό, καταπραϋντικό, τονωτικό.
Οι ρίζες θεωρείται διουρητικές, καθαρτικές, προκαλούν εφίδρωση, και συνιστώνται για την αρθρίτιδα, την υδρωπικία και των ρευματισμών, μείωση της αρτηριακής πίεσης, βοηθά τη μετατροπή πρωτεϊνών σε αμινοξέα, και τις πέτρες στα νεφρά.

ΑΛΛΕΣ ΧΡΗΣΕΙΣ:
Σε σχετικές έρευνες του Πανεπιστημίου Department of Environmental, University of Naples, Italy διπιστώθηκε ότι η υπεροξειδάση AAPS που περιέχεται στο φυτό ειναι σε θέση να αφαιρέσει τις φαινολικές ενώσεις των αποβλήτων των ελαιουργείων με υψηλότερη καταλυτική αποτελεσματικότητα σε σχέση με την υπεροξειδάση του ραδικιού, αντιπροσωπεύοντας έτσι υποψήφια ένζυμα για πιθανές βιοτεχνολογικές εφαρμογές στον τομέα του περιβάλλοντος για την εξουδετέρωση των αποβλήτων.

US National Library of Medicine
Instituto Politécnico de Bragança, Campus de Santa Apolónia, Apartado, Bragança, Portugal
mygreengaia
αγριολούλουδα του Ολύμπου

Read Full Post »

Scilla autumnalis Saint-Coulomb 164Πολυετές βολβώδες γεώφυτο της περιοχής της Αρχαίας Θουρίας-Μυκηναϊκής Άνθειας. Τα φύλλα του ειναι 3-12, γραμμοειδή πλάτους 0,5-3 χιλ., αυλακωτά, χωρίς τρίχωμα, εκπτύσσονται μετά την άνθιση. Τα Άνθητου ειναι αστερόμορφα, συνήθως λιγότερα από 15, ιώδη έως ανοιχτά μπλε, χωρίς βράκτεα. Η άνθιση λαμβάνει χώρα το φθινόπωρο. Καρπός τρίχωρη κάψα.
Scilla_autumnalis_12_XLΕίδος μελισσοτροφικό.

sc1 Σύμφωνα με το σύστημα κατάταξης Cronquist, ονομάζεται Scilla autumnalis, και ανήκει στο γένος Scilla της οικογένειας Liliaceae. Νεότερες μελέτες, (σύστημα APG), το μετονόμασαν σε Prospero autumnale, αποτελώντας το μοναδικό είδος του γένους Prospero, και ανήκει πλέον στην οικογένεια Asparagaceae.
H4031865207 244168 242031Θεωρείται δηλητηριώδες φυτό.

Δεν έχουν γίνει  ακόμη Πανεπιστημιακές μελέτες σχετικές με τις φαρμακευτικές  ιδιότητες του φυτού.

Αρχαία Θουρία, Ψηλή Ράχη , 29 Οκτώβρη 2015

Αρχαία Θουρία, Ψηλή Ράχη , 29 Οκτώβρη 2015

Linnaeus, C., 1753. Species Plantarum, Tomus I: 309
Λάσπη στ’ αστέρια
wikimedia

Read Full Post »

Αρχαία Θουρία,  Ανεμόμυλος, Λυγιές, 17 Απρίλη 2014

Λάγουρος ο ωοειδήςΑρχαία Θουρία, Ανεμόμυλος, Λυγιές, 17 Απρίλη 2014

Φυτό της ευρύτερης περιοχής της Αρχαίας Θουρίας – Μυκηναϊκής Άνθειας. Τριχωτό 5-60 εκ. μαλακό, μονοετές, γκριζοπράσινο. Φύλλα επίπεδα, βραχέα με μαλακές τρίχες. Ταξιανθίες χαρακτηριστικές, πυκνές, όρθιες, σφαιρικές ή ωοειδής, πολύ μαλακές, τριχωτές, 1-7×0,5-2 εκ. με πολύ λεπτά άγανα.
Illustration_Lagurus_ovatus0Τα κατακόρυφα ανθοφόρα στελέχη (π.χ. καλάμια) είναι λεπτά.Τα φύλλα αποτελούνται από ένα φύλλο θήκης, το οποίο περικλείει μερικώς το στέλεχος, και ένα φύλλο εξάπλωση της λεπίδας. Τα φύλλα αποτελούν θυσάνους στη βάση του φυτού και είναι εναλλάξ διατεταγμένα κατά μήκος των μίσχων. Οι θήκες των φύλλων είναι τριχωτές και όπου η θήκη του φύλλου συναντά το έλασμα του φύλλου υπάρχει μία μικρή μεμβρανώδης δομή (μήκους περίπου 2 mm) που ολοκληρώνεται με μικροσκοπικές τρίχες (δηλαδή κροσσωτή μεμβρανώδη Γλωσσίδα). Τα ελάσματα των φύλλων είναι επίπεδα (μήκους μέχρι 20 cm και πλάτους 1,5 εκατοστών) και καλύπτονται με κοντές τρίχες.
Εικόνα 036Η κεφαλή των σπόρων έχει σχήμα ακίδας είναι ένα κοντή, πυκνή και αποτελεί σύμπλεγμα λουλουδιών. Τα κεφάλια των σπόρων(μήκους 1-6 cm και πλάτους 1-2 cm) ειναι υπόλευκα και έχουν σχήμα αυγού ή ελαφρώς επίμηκες σχήμα. Κάθε ένα από το στενό σταχύδιο λουλούδι (μήκους 8-10 mm) αποτελείται από ένα ζεύγος βράκτια και ένα μόνο μικρό λουλούδι (δηλαδή ανθύλλιο). Τα βράκτια (μήκους περίπου 5 mm) που ολοκληρώνονται με μια σύντομη τέντα (μήκους περίπου 5 mm), που καλύπτεται από μακριές τρίχες, δίνοντας τους μια πολύ φτερωτή εμφάνιση (δηλαδή το άγανο είναι φτερωτό). Το μικροσκοπικό λουλούδι αποτελείται από δύο βράκτια άνθη, τρεις εξέχοντες στήμονες, και μια ωοθήκη που ολοκληρώνεται με ένα φτερωτό στίγμα. Η εξωτερική πλευρά του είναι κάπως τριχωτή και έχει δύο τρίχωτές ίνες (μήκους 3 έως 6 mm) και μια σημαντικά μεγαλύτερη συνεστραμμένη (8 – 20 χιλιοστά μήκος). Η άνθιση εμφανίζεται κυρίως κατά την άνοιξη και νωρίς το καλοκαίρι , αλλά οι σπόροι συνήθως παραμένουν για αρκετούς μήνες μετά την ανθοφορία.
ΕΔΩΔΙΜΟΤΗΤΑ: Δεν έχει καταγραφεί
ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΕΣ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ: Δεν έχουν μελετηθεί
ΑΛΛΕΣ ΧΡΗΣΕΙΣ: Θεωρείται βασικό φυτό στην Αρχιτεκτονική κήπων και στην δημιουργία ανθοδεσμών με αποξηραμένα φυτά

Biosecurity
Wikipedia

Read Full Post »

ophrys speculum, οφρύς η κατοπτρική Αρχαία Θουρία, Μπουφόραχη 1 Απρίλη 2015

ophrys speculum, οφρύς η κατοπτρική Αρχαία Θουρία, Μπουφόραχη 1 Απρίλη 2015

Η Ophrys speculum είναι από τα πιο φαντασμαγορικά είδη του γένους Ophrys με έναν πολύ εντυπωσιακό θυρεό γαλάζιο, γυαλιστερό περιτριγυρισμένο από παχιές σκουροκόκκινες ή ιώδεις τρίχες. Το όνομα Ophrys προέρχεται από την ελληνική λέξη οφρύς δηλ. φρύδια και αναφέρεται στις πλούσιες τρίχες που έχει γύρω από τα πέταλα.Ανθίζει την άνοιξη.
Το 1800 ο Γερμανός φυσιοδίφης Λινκ (Link) περιγράφει μία ορχιδέα του γένους Οφρύς από την περιοχή της Λισαβόνας και της δίνει το όνομα «Οφρύς η κατοπτρική» (speculum), επειδή το άνθος της έχει μια γαλάζια γυαλιστερή επιφάνεια που μοιάζει με κάτοπτρο (καθρέφτη).
To 1806 ο Ιταλός φυσιοδίφης Μπερνάρντι (Bernardi) περιγράφει μια παρόμοια με την προηγούμεν ορχιδέα από το Παλέρμο της Σικελίας και της δίνει το όνομα «Οφρύς η βλεφαριδωτή» (ciliata) από το πυκνό τρίχωμα που περιβάλλει το γλωσσίδιο του άνθους.
Την κατάσταση απλοποίησε ο Γερμανός βοτανικός Βέρνερ Γκρόιτερ (Werner Greuter), που πρότεινε μια ονομασία, την Ophrys speculum, που έγινε αποδεκτή από την επιστημονική κοινότητα.
Ophrys_speculum_-_O._bombyliflora_-_O._bertolonii_-_O._insectifera_-_Moggridge_-_Flora_of_Mentone_pl._72_(1871)Οι ορχιδέες προκάλεσαν το ενδιαφέρον ειδικών και μη, όχι μόνο για τα μοναδικά τους άνθη, αλλά και για την ασυνήθιστη συμπεριφορά τους, που όμοια δεν υπάρχει σε καμία άλλη οικογένεια φυτών.
Το κατώτερο πέταλο του άνθους των (ονομάζεται γλωσσάριο) είναι πολύ μεγαλύτερο από τα άλλα πέταλα και έχει στο πίσω μέρος του ένα μακρύ πλήκτρο. Το γλωσσάριο αυτό χρησιμοποιείται ως διάδρομος προσγείωσης των εντόμων.

ophrys speculum, οφρύς η κατοπτρική Αρχαία Θουρία, Μπουφόραχη 1 Απρίλη 2015

ophrys speculum, οφρύς η κατοπτρική Αρχαία Θουρία, Μπουφόραχη 1 Απρίλη 2015

Οι ορχιδέες έχουν αναπτύξει ένα θαυμαστό μηχανισμό, όπου τα άνθη της και κυρίως το κατώτερο πέταλο –το γλωσσάριο – να ομοιάζει με έντομα και πιο συγκεκριμένα με την πλάτη κάποιων θηλυκών εντόμων (όπως μέλισσες , σφήκες κ.α.) στο χρώμα, στο σχήμα, ακόμη και στην υφή. Ακόμη και στο άρωμα, εκκρίνοντας ειδικές φερομόνες προσέλκυσης των αντίστοιχων αρσενικών.
Φροντίζουν βέβαια πάντα να ανθίζουν την ίδια εποχή που εκκολάπτονται τα αρσενικά έντομα και είναι ενεργά για γονιμοποίηση, αλλά συγχρόνως τα θηλυκά δεν έχουν εμφανισθεί καλά ακόμη
Ophrys_speculum_habit_by_XRomeroΣε αυτή τη διαδικασία δηλ. έχουμε ουσιαστικά τρεις ρόλους.
1. Αυτός που μιμείται (η ορχιδέα)
2. Ο δέκτης της μίμησης (το αρσενικό έντομο)
3. Ο οργανισμός που λαμβάνεται ως πρότυπο (το θηλυκό έντομο)
Ακόμη θα πρέπει να πούμε ότι κάθε ορχιδέα μιμείται ένα συγκεκριμένο έντομο. Δηλαδή κάθε είδος ορχιδέας έχει το δικό της επικονιαστή και κάθε έντομο επικονιαστής έχει τη δική του ορχιδέα. Ακριβώς γι αυτό το λόγο έχουμε αυτά τα πολύ εντυπωσιακά άνθη και την μεγάλη ποικιλία ειδών από ορχιδέες.
Έτσι, με το να μιμούνται τις ιδιότητες των θηλυκών εντόμων, τα αρσενικά έντομα εξαπατούνται και έλκονται από αυτές.
Η έλξη αυτή βασίζεται περισσότερο στο οσφρητικό τους (οι φερομόνες που λέγαμε) παρά στο οπτικό τους ερέθισμα.
Σε αυτές τις περιπτώσεις, τα αρσενικά αδυνατούν να ξεχωρίσουν τις ορχιδέες από τα θηλυκά έντομα και έτσι κατευθύνονται προς τα φυτά.
Μάλιστα, σε ταυτόχρονη παρουσία θηλυκών εντόμων και ανθέων ορχιδέας, τα αρσενικά έντομα προτιμούν την ορχιδέα.
Και φυσικά, το μόνο που καταφέρνουν τα αρσενικά, είναι να μεταφέρουν τη γύρη από άνθος ορχιδέας σε άνθος ορχιδέας, αφού ενώ αυτά παλεύουν να ολοκληρώσουν το ηδονικό τους έργο πάνω στο άνθος της ορχιδέας , η γύρη προσκολλάται πάνω στο κεφάλι ή και στο σώμα του εντόμου, την οποία θα μεταφέρει σε άλλη ορχιδέα.Αυτό το γεγονός έχει επηρεάσει σημαντικά την αναπαραγωγική δραστηριότητα κάποιων εντόμων (συγκεκριμένα, κάποιο είδος σφήκας).

ophrys speculum, οφρύς η κατοπτρική Αρχαία Θουρία, Μπουφόραχη 1 Απρίλη 2015

ophrys speculum, οφρύς η κατοπτρική Αρχαία Θουρία, Μπουφόραχη 1 Απρίλη 2015

Ακόμη, οι ορχιδέες για να επιβιώσουν έχουν άμεση ανάγκη να συμβιώσουν με συμβιωτικούς μύκητες. Και αυτός είναι ο λόγος που δύσκολα μεταφυτεύονται.
Για να βλαστήσουν τα σπέρματα θα πρέπει να προσβληθούν από μύκητες του γένους rhizoctonia. Οι μύκητες αυτοί, ζούνε στη ρίζα του φυτού, αναπτύσσονται μαζί με το φυτό, προσφέροντας στο φυτό απαραίτητα θρεπτικά συστατικά ενώ οι ορχιδέες προσφέρουν στους μύκητες το απαραίτητο υπόστρωμα για να αναπτυχθούν. Αυτό έχει τη σημασία, ότι οι ορχιδέες είναι από τις ευάλωτες οικογένειες φυτών. Γι αυτό, σε υποβαθμισμένα εδάφη όπου απουσιάζουν οι απαραίτητοι μύκητες τα πρώτα φυτά που εξαφανίζονται είναι οι ορχιδέες.
Ophrys_speculum_-_Bot._Reg._5_pl.370_(1819)Όλα τα είδη, όλων των γενών της οικογένειας των ορχιδεών που φύονται αυτοφυώς στην Ελλάδα εμπίπτουν σε ειδικό – αυστηρό – προστατευτικό καθεστώς, καθώς περιλαμβάνονται στα προστατευταία είδη (της αυτοφυούς χλωρίδας του πίνακα Α) του ΠΔ 67/81 όπου στο Αρθρο 2 αναφέρεται ότι «Απαγορεύεται, καθ’ άπασαν την επικράτειαν και καθ’ όλην την διάρκεια του έτους, η συλλογή, η μεταφύτευσης, η εκρίζωσις, η κοπή, η μεταφορά, η πώλησις και η αγορά, η εξαγωγή εκ της χώρας, ως και η δια παντός τρόπου καταστροφή των αναφερομένων εις τον πίνακα Α’ βλαστικών ειδών, μετά των ανθέων και καρπών αυτών, των δια του επιστημονικού αυτών ονόματος κατονομαζόμενων…..». Επιπρόσθετα η προστασία των ορχιδεών αποτελεί και αντικείμενο των προστατευτικών διατάξεων του ισχύοντος θεσμικού πλαισίου για την εφαρμογή της Σύμβασης για το Διεθνές εμπόριο των ειδών της άγριας πανίδας και χλωρίδας που κινδυνεύουν με εξαφάνιση (CITES), που έχει υιοθετηθεί και στη χώρα μας με σχετική ΚΥΑ.

Λάσπη στα αστέρια
ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΦΥΣΗ

ΟΡΧΙΔΕΕΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ

Read Full Post »

briza maxima, αρχαία θουρία, Αρφαρά 13 Απρίλη 2014

briza maxima, αρχαία θουρία, Αρφαρά 13 Απρίλη 2014

Το γένος περιλαμβάνει περίπου 12 είδη ετήσιων και πολυετών φυτών που είναι αυτοφυή στα βόρεια εύκρατα κλίματα.
Η Βρίζα η μέγιστη είναι ετήσια πόα που μπορεί να φτάσει έως 60 εκ. σε ύψος. Το φυτό ιθαγενές της Βόρειας Αφρικής, Μεσογείου και Νότιας Ευρώπης έχει εξαπλωθεί σε όλο τον κόσμο σαν επιγενές.
Τα κομψά άθνη μοιάζουν με λαμπερά κοχύλια , γυναικεία σκουλαρίκια, ή πληγωμένες καρδιές,  που κρέμονται από λεπτότατους μίσχους και τρεμουλιάζουν στο παραμικρό φύσημα του αέρα. Παραμένουν όμορφα όταν ξεραθούν και το θρόισμα τους στον άνεμο καθώς και το σχήμα τους είναι αιτία πολλών κοινών ονομάτων του φυτού σε ευρωπαϊκές γλώσσες: rattlesnake grass , quaking grass, shell grass στα αγγλικά, grande amourette στα γαλλικά. Για τον ίδιο λόγο καλλιεργούνται και χρησιμοποιούνται στην ανθοδετική σε αποξηραμένες συνθέσεις.
Briza_maximaΗ Βρίζα  αναφέρεται από τον Πλίνιο τον Πρεσβύτερο τον 1ο μ.Χ αιώνα ως καλλιεργούμενο και όχι αυτοφυές φυτό. Καθώς φαίνεται το όνομα σίκαλη επικράτησε για το συγκεκριμένο σιτηρό ενώ το όνομα βρίζα εκλατίνισε και υιοθέτησε ο Λινναίος για αυτοφυή φυτά που είχαν όμως μόνον διακοσμητική αξία και στην ελληνική βιβλιογραφία αναφέρονται ως Ψευδόβριζες. (Γενναδίου, Φυτολογικόν Λεξικόν)
Το όνομα του γένους πιθανόν προέρχεται από το αρχαίο ελληνικό ρήμα βρίζω αορ. έβριξα που σημαίνει αποκοιμιέμαι, κοιμάμαι γαλήνια καθώς τα περισσότερα είδη και τα σιτηρά που αρχικά ονομάζονταν έτσι κινούνται ήρεμα σα να νανουρίζονται από τον άνεμο.

DSCN2422briza_maxima600Το χαρακτηριστικό επίθετο του είδους από το λατινικό maximus-a-um = πολύ μεγάλος, μέγιστος. Το φυτά είναι πόα με ύψος 20-60 εκ. και  με κάλαμο όρθιο. Τα φύλλα ειναι βραχέα, απλωτά, τραχέα  και  το ανώτερο με κολεό λίγο διογκωμένο, γλωσσίδιο μακρύ και λογχοειδές. Η φόβη ειναιαπλή, κατανεύουσα, μονόπλευρη, με διακλαδώσεις μονήρεις ή ανά 2, με 1 ή 2 σταχίδια ωοειδή, οξύληκτα, αργυρόλευκα στην αρχή και έπειτα πυρρόχροα, μεγάλα κατανεύοντα, με 7-15 άνθη
ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΕΣ ΧΡΗΣΕΙΣ:
Σε σχετική μελέτη του University of Haifa,Israel το φυτό χρησιμοποιείται στο πλαίσιο της «Διδασκαλίας των υποσημειώσεων» για την θεραπεία πολλών ασθενειών.

Blowfly-Grass,-Briza-maxima,-Oct2013Η αρχαία «Διδασκαλία των υποσημειώσεων» είναι ένα παλαιό μεσαιωνικό χειρόγραφο-βιβλίο, Ευρωπαίων και Οθωμανών ερευνητών, γύρω από τη βοτανολογία και τις θεραπείες διαφόρων παθήσεων χρησιμοποιώντας βότανα. Η όλη μελέτη τους στηρίζεται στα βιβλία των αρχαίων Ελλήνων, Διοσκουρίδη, Γαληνού και Θεόφραστου, αναφερόμενα στις θεραπευτικές ιδιότητες των βοτάνων και την εφαρμογή τους στην Ιατρική .
Το χειρόγραφο-βιβλίο αναφέρει ότι κάθε φρούτο και λαχανικό έχει μια συγκεκριμένη εξωτερική εμφάνιση (μοτίβο – σχήμα) που μοιάζει με ένα από τα όργανα του σώματος μας, και ότι αυτό το μοντέλο λειτουργεί ως ένα σήμα ή μήνυμα που λέει ότι το ανάλογο φρούτο ή λαχανικό θα ωφελήσει το ανάλογο όργανό μας.
Στην Ινδία το φυτό χρησιμοποιείται στην θεραπεία των νευρολογικών παθήσεων . Indian Medicinal Plants

ΕΔΩΔΙΜΟΤΗΤΑ:
Τα φύλλα περιέχουν κυπαρίνη και ειναι εδώδιμα. Οι σπόροι του φυτού αν δεν έχουν μαύρο χρώμα είναι φαγώσιμοι.

briza maxima1 - SH

ΑΛΛΕΣ ΧΡΗΣΕΙΣ:
Χρησιμοποιείται στην Αρχιτεκτονική Κήπων ,στην ανθοδετική, και στα παρτέρια που δεν διαθέτουν νερό.
University of Haifa,Israel
floracytherea
Indian Medicinal Plants

Read Full Post »

colchicum-cupanii Αρχαία Θουρία, Πήδημα, 15 Νοέμβρη 2014

colchicum-cupanii
Αρχαία Θουρία, Πήδημα, 15 Νοέμβρη 2014

Το γένος περιλαμβάνει περίπου εξήντα είδη πολυετών φυτών που είναι αυτοφυή στη Δυτική Ασία την Ευρώπη και τη Μεσόγειο. Πολλά είδη καλλιεργούνται σαν καλλωπιστικά σε όλο τον κόσμο και τα υβρίδια που έχουν δημιουργηθεί είναι πολύ εντυπωσιακά. Συχνά γίνεται σύγχιση με το γένος crocus το οποίο όμως ανήκει σε εντελώς διαφορετική οικογένεια ( Ιridaceae) και είναι ακίνδυνο και πολλές φορές βρώσιμο σε αντίθεση με τα κολχικά που είναι πολύ τοξικά και επικίνδυνα.
Είναι πολυετές βολβώδες φυτό, που το ύψος του δεν ξεπερνά τα 10 cm
Το φυτό πήρε το όνομά του από την περιοχή προέλευσης του, την Κολχίδα, πατρίδα της μάγισσας Μήδειας που κατά μία εκδοχή σκότωσε τα παιδιά της χρησιμοποιώντας δηλητήριο από τους βολβούς του κολκικού.

Francesco_Cupani_-_Botaniker

Fr. Francis Cupani (1657-1710)

Στο συγκεκριμένο είδος, που είναι ενδημικό της Μεσογείου, το χαρακτηριστικό επίθετο cupanii δόθηκε προς τιμήν του Fr. Francis Cupani (1657-1710) που διετέλεσε διευθυντής των βοτανικών κήπων του Μισιλμέρι κοντά στο Παλέρμο και συγγραφέας του ‘Ηortus Catholicus”
Τα φύλλα είναι στενά, λογχοειδή και εμφανίζονται μαζί με τα άνθη που έχουν ανοιχτό ροζ χρώμα. Οι κίτρινοι στήμονες φέρουν σκούρους ιώδεις ανθήρες με κίτρινη γύρη.
poison-sign

Δηλητηριώδες φυτό.

Ανθοφορία: Σεπτέμβρη – Νοέμβρη

ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΕΣ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ:

Τα κολχικά εκτιμώνται ιδιαίτερα για τις θεραπευτικές τους ιδιότητες και μέρη του φυτού χρησιμοποιούνται από την αρχαιτότητα μέχρι σήμερα, στην κλασσική και ομοιοπαθητική θεραπευτική, για την αντιμετώπιση ρευματοπαθειών,κυρίως της ουρικής αρθρίτιδας.
sizedColchicum23173Η κολχικίνη που περιέχεται στο φυτό (colchicine) διακόπτει τον κύκλο της εναπόθεσης κρυστάλλων ουρικού μονονατρίου στους ιστούς των αρθρώσεων. Επίσης η κολχικίνη μειώνει την χημειοταξία και φαγοκυττάρωση των λευκοκυττάρων και αναστέλλει τον σχηματισμό και την απελευθέρωση μιας χημειοτακτικής γλυκοπρωτεΐνης που παράγεται κατά τηνφαγοκυττάρωση των κρυστάλλων ουρικού οξέος. Τέλος, η κολχικίνη αναστέλλει τη συναρμολόγηση των μικροσωληνίσκων σε διάφορα κύτταρα, συμπεριλαμβανομένων των λευκοκυττάρων, πιθανώς μέσω της σύνδεσής της και παρεμβαίνοντας με στον πολυμερισμό της τουμπουλίνης (υπομονάδας μικροσωληνίσκων).
OLYMPUS DIGITAL CAMERAΠάντως όλα τα μέρη του φυτού είναι εξαιρετικά δηλητηριώδη αφού περιέχει το αλκαλοειδές κολχικίνη και σε καμμία περίπτωση δεν πρέπει να χρησιμοποιείται χωρίς ειδική επεξεργασία, και εξειδικευμένες γνώσεις. Τα συμπτώματα δηλητηρίασης από κολχικό μοιάζουν με αυτά του αρσενικού και γύρω στα 5 γρ αρκούν για να προκαλέσουν το θάνατο.

Floracytherea

Γαληνός

Read Full Post »

Older Posts »