Feeds:
Δημοσιεύσεις
Σχόλια

Archive for the ‘Καταρροή’ Category

xanthium strumarium, Αρχαία Θουρία, Αριοχώρι, 30 Αυγούστου 2014

xanthium strumarium, Αρχαία Θουρία, Αριοχώρι, 30 Αυγούστου 2014

Ετήσιο ζιζάνιο (πλατύφυλλο) της ευρύτερης περιοχής της Αρχαίας Θουρίας. Απαντάται συχνά στους καλλιεργούμενους αγρούς, σε λαχανόκηπους, αλλά και σε χέρσες περιοχές. Φυτρώνει την άνοιξη. Ο βλαστός του και τα φύλλα του είναι χνουδωτά και μοιάζουν πολύ με της μελιτζάνας. Ανθίζει το καλοκαίρι. Το είδος είναι μόνοικο, με τα άνθη σε ξεχωριστά μονογενή κεφάλια. Οι στήμονες (αρσενικά) που βρίσκονται πάνω από του Ύπερους (θηλυκά) στην ταξιανθία. Τα επικεφαλής θηλυκά αποτελούνται από δύο θηλυκά άνθη που περιβάλλονται από μια ακανθώδη αχαίνια.Μετά την καρποφορία, αυτά τα δύο λουλούδια ωριμάζουν σε δύο καφέ έως μαύρο αχαίνια τα οποία περιβάλλονται από το περίβλημα καρπού, την φρέζα.Ο καρπός έχει ωοειδές σχήμα, είναι δερματώδης και φέρει αγκάθια στην επιφάνειά του. Η φρέζα, είναι ζωηρή, εύκολα διαλύεται στο νερό. Έχει την ιδιότητα να κολλά στα ρούχα ή στο τρίχωμα των ζώων και να μεταφέρεται. Τα νεαρά φυτά αγριομελιτζάνας (μέχρι το στάδιο των 3-4 φύλλων) είναι δηλητηριώδη.

xanthium strumarium, Αρχαία Θουρία, Αριοχώρι, 30 Αυγούστου 2014

xanthium strumarium, Αρχαία Θουρία, Αριοχώρι, 30 Αυγούστου 2014

Η αξιοθαύμαστη εφεύρεση του Velcro
Μια ημέρα το 1948, ένας ερασιτέχνης Ελβετός ορειβάτης και φυσιοδίφης, ο George de Mestral, πήγε έναν περίπατο στη φύση με το σκυλί του σε ένα λιβάδι γεμάτο αγριόχορτα. Γυρνώντας στο σπίτι του πρόσεξε ότι αυτός και ο σκύλος του είχαν γεμίσει κολλιτσίδες. Γεμάτος περιέργεια, ο Mestral πήγε στο μικροσκόπιό του και επιθεώρησε μία από τις πολλές κολλιτσίδες που κολλήθηκαν στα ρούχα του. Είδε τους πολυάριθμους μικρούς γάντζους που επέτρεψαν στους σποροφόρους καρπούς να προσκολληθούν τόσο σταθερά στις μικροσκοπικές θηλιές στο ύφασμα των ρούχων του. Στον Mestral γεννήθηκε μια θαυμάσια ιδέα. Αποφάσισε να σχεδιάσει ένα νέο συνδετήρα ρούχων δύο πλευρών που θα εφάπτονταν η μία με την άλλη. Η υφή της μίας πλευράς θα ήταν τσιγκελωτή όπως στις κολλιτσίδες και η άλλη πλευρά θα ήταν ύφασμα με μαλακίες θηλιές όπως τα ρούχα που φορούσε. Θα ήταν μια διαφορετική εκδοχή του φερμουάρ. Από τις δύο λέξεις velour (μαλακό ύφασμα) και crochet (τσιγκελάκι) γεννήθηκε και το όνομα της νέας εφεύρεσης «Velcro» Η εφεύρεση μετά από πολλές δοκιμές κατοχυρώθηκε σαν ευρεσιτεχνία το 1955 και σήμερα η βιομηχανία Velcro αξίζει δισεκατομμύρια.

13Ζημιές:
Η αγριομελιτζάνα είναι διεθνώς από τα πιο δύσκολα στην αντιμετώπιση ζιζάνια της σόγιας και από τα πιο επιζήμια στο βαμβάκι. Ανταγωνίζεται τα καλλιεργούμενα φυτά και μειώνει την απόδοση και την ποιότητα των παραγόμενων προϊόντων. Τα νεαρά φυτά της αγριομελιτζάνας, από το φύτρωμα μέχρι την εμφάνιση των 3 – 4 πρώτων πραγματικών φύλλων, είναι δηλητηριώδη για όλα τα ζώα.
ΕΔΩΔΙΜΟΤΗΤΑ:
Τα φύλλα και τα νεαρά βλαστάρια τρώγονται μαγειρεμένα. Πρέπει να βράσουν καλά και το νερό να χύνεται προκειμένου να απομακρυνθούν τα δηλητηριώδη συστατικά. Οι σπόρος τρώγονται ωμοί σε μικρές ποσότητες ή μαγειρεμένοι.

Xanthium_strumarium_MHNT.BOT.2004.0.213Οι σπόροι μπορεί να αλέθονται σε σκόνη και να αναμιγνύεονται με το αλεύρι για την παρασκευή ψωμιού, κέικ κ.α. Ο σπόρος περιέχει περίπου 36,7% πρωτεΐνη, 38,6% λίπος, 5,2% τέφρα [179]. Περιέχει επίσης ένα γλυκοσίδιο που δηλητηριώδες σε μεγάλες ποσότητες.

Σχετικό video μπορειτε να δείτε εδω:

ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΕΣ ΧΡΗΣΕΙΣ

Σύμφωνα με την Αγιουρβέδα το φυτό ειναι δροσιστικό, καθαρτικό, βοηθά στο αδυνάτισμα, ανθελμινθικό, αντίδοτο για πολλά δηλητήρια, τονωτικό, χωνευτικό, αντιπυρετικό. Βελτιώνει την όρεξη, τη φωνή, τη χροιά, και τη μνήμη. Θεραπεύει το λευκόδερμα, την χολέρα, τα δηλητηριώδη τσιμπήματα των εντόμων, την επιληψία, την σιελόρροια και τον πυρετό.
Πειράματα αλληλοπάθειας έδειξαν ότι φυτικά υπολείμματα του ζιζανίου αυτού, όταν αποσυντεθούν στο έδαφος, αφήνουν ουσίες με αντιβακτηριακή και αντιμυκητολογική δράση. Η αγριομελιτζάνα, όπως και πολλά ζιζάνια, είναι ξενιστές νηματωδών Meloidogyne, Heteroptera και μυκήτων Alternaria.
Xanthium_strumarium_—_Flora_Batava_—_Volume_v18Ωστόσο, ενώ οι μικρές ποσότητες των τμημάτων των ώριμων φυτών μπορουν να καταναλωθούν, οι σπόροι και τα φυτά δεν θα πρέπει να καταναλώνονται σε μεγάλες ποσότητες επειδή περιέχουν σημαντικές συγκεντρώσεις των εξαιρετικά τοξικών χημικών carboxyatratyloside. Το ώριμο φυτό περιέχει επίσης τουλάχιστον τέσσερις άλλες τοξίνες που μπορουν να προκαλέσουν βλάβες στο συκώτι και τα νεφρα των ζώων και του ανθρώπου. Ακόμη στα συμπτώματα περιλαμβάνεται έμετος και μεταβολές της ψυχικής κατάστασης, που ακολουθείται από την απώλεια των αισθήσεων.
washington_the_brazos-staminate_flowers_cocklebur_xanthium_strumariumΟι άνθρωποι της φυλής Zuni χρησιμοποιούν το φυτό για πολλαπλούς σκοπούς. Οι σπόροι αφού μασηθούν τρίβονται πάνω στο σώμα πριν από την τελετή που περιλαμβάνει τσιμπήματα από κάκτους, για να προστατεύσειαυτόν που πέρνει μέρος στην τελετουργία από τα αγκάθια. Μία ένωση κατάπλασμα σπόρων εφαρμόζεται σε πληγές ή χρησιμοποιούνται για την αφαίρεση θραυσμάτων.
Τα φύλλα και η ρίζα απαλύνουν τους πόνους και λειτουργούν ως αντιρευματικά, ορεκτικά, εφιδρωτικά, διουρητικά, μαλακτικά, καθαρτικά και ηρεμιστικά.Το φυτό θεωρείται ότι είναι χρήσιμο στη θεραπεία μακροχρόνιας ελονοσίας και χρησιμοποιείται σαν υποκατάστατο της Datura stramonium . Μια έγχυση του φυτού έχει χρησιμοποιηθεί στη θεραπεία των ρευματισμών, των παθήσεων των νεφρών και της φυματίωσης. Έχει επίσης χρησιμοποιηθεί ως αλοιφή για τις μασχάλες για τη μείωση της εφίδρωσης. Τα φρούτα περιέχουν μια σειρά από ιατρικά δραστικών ενώσεων, συμπεριλαμβανομένων των γλυκοζιτών και των φυτοστερολών που θεωρούνται, αντιβακτηριακές, αντιμυκητιακές, ανθελονοσιακές, αντιρευματικές, αντισπασμωδικές, αντιβηχικές, υπογλυκαιμικές. Επιπλέον βοηθούν στην θεραπεία των παθήσεων του στομάχου .

x_strumarium

Το φυτό βοηθά εσωτερικά στην θεραπεία της αλλεργικής ρινίτιδας, ιγμορίτιδας, καταρροής, ρευματισμών, ρευματοειδους αρθρίτιδας, δυσκοιλιότητας, διάρροιας, οσφυαλγίας, λέπρας και κνησμού. Χρησιμοποιούνται επίσης εξωτερικά για τη θεραπεία του κνησμού . Οι καρποί συλλέγονται όταν είναι ώριμα και ξηραίνονται για μετέπειτα χρήση . Η ρίζα είναι ένα πικρό τονωτικό και αντιπυρετικό. Είναι ιστορικά έχει χρησιμοποιηθεί στη θεραπεία των παθήσεων των ματιών (scrofulous tumours). Ένα αφέψημα των σπόρων έχει χρησιμοποιηθεί στη θεραπεία των προβλημάτων της ουροδόχου κύστης . Ένα κατάπλασμα από τη σκόνη των σπόρων έχει εφαρμοστεί ως αλοιφή για ανοιχτές πληγές.
Σε σχετικές μελέτες δύο Πανεπιστημίων της Ινδίας Department of Pharmaceutical Chemistry, Yamuna και Vallabh Vidhyanagar India το φυτό εμφανίζει πλούσια φαρμακευτική δράση.Εκχυλίσματα ολόκληρου του φυτού, ιδιαίτερα τα φύλλα, οι ρίζες, οι καρποί και οι σπόροι έχουν εφαρμοστεί στην παραδοσιακή ιατρική για τη θεραπεία της λευκοδερμίας, τα δηλητηριώδη δαγκώματα εντόμων, την επιληψία, την σιελόρροια, την μακρόχρονη ελονοσία, τους ρευματισμούς, την φυματίωση, την αλλεργική ρινίτιδα, ,την κνίδωση, την ρευματοειδή αρθρίτιδα, την δυσκοιλιότητα, τη διάρροια, τη λέπρα, την οσφυαλγία, τον κνησμό και τις βακτηριακές και μυκητιακές λοιμώξεις. Επιπλέον τα ίδια Πανεπιστήμια κάνουν αναφορά στις φαρμακολογικές δραστηριότητες , εστιάζοντας στις αντιβακτηριακές, αντικαρκινικές, αντιβηχικές, αντιμυκητιασικές, αντιφλεγμονώδης, και αντιοξειδωτικές επιδράσεις. Οι περισσότερες από τις φαρμακολογικές επιδράσεις μπορεί να εξηγηθεί από τα συστατικά, όπως σεσκιτερπενικές λακτόνες, γλυκοσίδια, φαινόλες,, πολυστερόλες που υπάρχουν σε όλα τα μέρη του φυτού.
Σε ανάλογα αποτελέσματα κατέληξαν και οι ερυνητές του State University of Campinas της Βραζιλίας εστιάζοντας κυρίως στην αντιμικροβιακή δράση του φυτού.

State University of Campinas
Guru Gobind Singh University, India
WIKIPEDIA
Plants For A Future
toxicologycentre
valentine

Read Full Post »

Bellis sylvestris αρχαια θουρια Σουρεύλι 11 Γενάρη 2013

Bellis sylvestris αρχαια θουρια Σουρεύλι 11 Γενάρη 2013

Bellis sylvestris αρχαια θουρια Σουρεύλι 11 Γενάρη 2013

Bellis sylvestris αρχαια θουρια Σουρεύλι 11 Γενάρη 2013

Bellis sylvestris αρχαια θουρια Σουρεύλι 11 Γενάρη 2013

Bellis sylvestris αρχαια θουρια Σουρεύλι 11 Γενάρη 2013

Συναντάται στην αρχαία θουρία με βλαστό χωρίς διακλαδώσεις, μήκους 17-25(-30) cm, πλευρικά πεπιεσμένο, με λευκό τρίχωμα. Φύλλα σε μορφή ροζέτας αντίλογχοειδή, μήκους 3,5-11cm και πλάτους 0,5-2 cm  κυματοειδή, χνοώδη και στις δύο επιφάνειες, κορυφή οξύληκτη ή μερικές φορές αποστρογγυλωμένη. περιθώρια κυματοειδή, βάση που καταλήγει σταδιακά σε μη εμφανή μίσχο, ή εμφανώς άμισχα.  Κεφάλιο μεγάλο.  Βράκτια μακρόστενα, μήκους 5-12mm και πλάτους 2- 3 mm, βαθύ πράσινα, ελαφρώς τριχωτά. Άνθη γλωσσοειδή λευκού χρώματος ή με ερυθρά ή ρόδινο χρώμα στην κάτω επιφάνεια τους, μήκους 10-17 mm, πλάτους 2-2,5mm, με 2-3 ακανόνιστες οδοντώσεις στην άκρη και με 3-4 εμφανείς νευρώσεις. Άνθη σωληνοειδή κίτρινου χρώματος, περίπου 3 mm μήκους και 1  πλάτους, με 5 ωοειδείς – δελτοειδείς όρθιους λοβούς μήκους 0,5 mm. Ανθοδόχη κωνική, και λεία ή με πυκνό τρίχωμα. Αχαίνια πεπιεσμένα, μακρόστενα, καστανού χρώματος, μήκους 2mm και πλάτους 1-1,5mm.

Περίοδος ανθοφορίας: Οκτώβριος – Μάρτιος.

Πανεπιστήμιο Πάτρας, Βιοσυστηματική μελέτη…

Bellis

Bellis

Wikimedia commons

ΕΔΩΔΙΜΟΤΗΤΑ: Είναι φαγώσιμα τα λουλούδια και τα φύλλα.  Τα φύλλα τρώγονται ωμά ή μαγειρεμένα. Η γεύση τους όταν χρησιμοποιούνται στις σαλάτες είναι ευχάριστη, πιπεράτη και  καυστική σαν το ραπανάκι. Τα λουλούδια χρησιμοποιούνται ωμά σαν ορεκτικό καρύκευμα.  Τα μπουμπούκια και τα πέταλα τρώγονται σε σάντουιτς, σούπες και σαλάτες.

Hedrick. U. P. Sturtevant’s Edible Plants of the World

Chiej. R. Encyclopaedia of Medicinal Plants

Larkcom. J. Salads all the Year Round

Les Ecologistes de l’Euzière Les Salades Sauvages

Facciola. S. Cornucopia – A Source Book of Edible Plants

ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΕΣ ΧΡΗΣΕΙΣ:

Η Bellis sylvestris όπως και η «αδελφή»  της Bellis perennis αποτελούν  μια δημοφιλή φαρμακευτική χρήση σε ένα ευρύ φάσμα εφαρμογώνΠρόκειται για ένα παραδοσιακό βότανο τραύματος το οποίο  είναι κατάλληλο και στην επούλωση παιδικών τραυμάτων. 

Το βότανο χρησιμοποιείται σαν  ήπιο αναλγητικό, αντισπασμωδικό, αντιβηχικό, μαλακτικό, χωνευτικό, αποχρεμπτικό, οφθαλμολογικό, καθαρτικό και τονωτικό.  Μαζεύονται τα  νωπά ή ξερά λουλούδια όπως το χαμομήλι. Ακόμη με ειδική  έγχυση χρησιμοποιείται στη θεραπεία της καταρροής, ρευματισμούς, αρθρίτιδα, το ήπαρ και νεφρικές διαταραχές και ως καθαριστής αίματος κ.λ.π.

Το βότανο εθεωρείτο ιδανικό στη  θεραπεία των νωπών τραυμάτων. Μια αλοιφή που παρασκευάζεται από τα φύλλα εφαρμόζεται στα εξωτερικά τραύματα, μώλωπες κλπ, ενώ βρασμένο σε αποσταγμένο νερό χρησιμοποιείται εσωτερικά για τη θεραπεία φλεγμονωδών διαταραχών του ήπατος . Μασώντας τα φρέσκα φύλλα επουλώνονται  τα έλκη στο στόμα .

Τα λουλούδια και τα φύλλα χρησιμοποιούνται συνήθως φρέσκα ​​σε αλοιφές, αφεψήματα και καταπλάσματα . Ένα ισχυρό αφέψημα των ριζών έχει προταθεί για τη θεραπεία του σκορβουτικού εκζεματος, αν και πρέπει να ληφθεί για κάποιο χρονικό διάστημα πριν να φανούν τα συμπτώματα.

Ένα ήπιο αφέψημα μπορεί να διευκολύνει την απόφραξη του αναπνευστικού συστήματος,  τους ρευματικούς πόνους και την επώδυνη ή βαριά εμμηνόρροια . Τα άνθη, που συγκομίζονται κατά την ανθοφορία, χρησιμοποιούνται ως ομοιοπαθητικό φάρμακο.

Οι φαρμακευτικές χρήσεις της Bellis sylvestris οφείλοντααι κυρίως στις οργανικέ ενώσεις «σαπωνίνες» που εντοπίστηκαν στο φυτό.Τέσσερις σαπωνίνες έχουν απομονωθεί από τα φυτικά μέρη της και τρεις περαιτέρω ενώσεις, από τα υπόγεια μέρη.

US National Library Of Medicine

Plants For A Future

Launert. E. Edible and Medicinal Plants

Castro. M. The Complete Homeopathy Handbook

Bown. D. Encyclopaedia of Herbs and their Uses

Read Full Post »

Asplenium  Αρχαία θουρία 27 Μάρτη 2013

Asplenium Αρχαία θουρία Ψηλή Ράχη, 27 Μάρτη 2013

Asplenium  Αρχαία θουρία 27 Μάρτη 2013

Asplenium Αρχαία θουρία 27 Μάρτη 2013

Asplenium  Αρχαία θουρία 27 Μάρτη 2013

Asplenium Αρχαία θουρία 27 Μάρτη 2013

Θεωρείται σοβαρά απειλούμενο και προστατεύεται.

(Πρόγραμμα ARCHI-MED, Δράση 2.1 ΑΠΕΙΛΟΥΜΕΝΑ ΕΝΔΗΜΙΚΑ ΕΙΔΗ ΤΗΣ ΧΛΩΡΙΔΑΣ ΣΤΗ ΝΟΤΙΑ ΕΛΛΑΔΑ)

Είναι πολύχρονο, ποώδες, πολυετές, υδροχαρές που σχηματίζει μικρές τούφες. Τα φύλλα είναι σαν ελάσματα μακρουλά, στενά, βαθυπράσινα στο πάνω μέρος και το μήκος τους συνήθως κυμαίνεται από 5 έως 15 εκατοστά με πτεροειδείς λοβούς (χωρίζονται σε 9-12 ημικυκλικά μέρη), που φέρουν στην κάτω επιφάνεια ένα πυκνό πίλημα (συμπύκνωμα) από λέπια, ανοικτού καστανού χρώματος. Η ρίζα είναι ρηχή και φτάνει σε βάθος το πολύ 30 εκατοστά.
Οι σπόροι του φυτού είναι σχεδόν αόρατοι. Βρίσκονται στα φύλλα μέσα σε μικροσκοπικούς ελαστικούς σάκους, στρογγυλού σχήματος οι οποίοι κάποια στιγμή σκάνε σκορπίζοντας τους σπόρους ολόγυρα και το φυτό πολλαπλασιάζεται.
Το σκορπίδι προτιμά τους τοίχους που βλέπουν βόρεια. Είναι μία φτέρη που αντέχει στα θερμότερα κλίματα και η σκιά και το απάγκιο δεν είναι απαραίτητη προϋπόθεση για να αναπτυχθεί. Για να αντιμετωπίσει τον ήλιο το φυτό στρέφει απέναντί του την κάτω επιφάνεια του φύλλου που αντανακλά το φως ενώ το μήκος του δεν αναπτύσσεται πολύ διατηρώντας μικρή επιφάνεια. Στα μέρη που δεν το βλέπει ο ήλιος το μήκος του είναι 2 και 3 φορές μεγαλύτερο σε σχέση με τα μέρη που έχουν μεγάλη ηλιοφάνεια.

ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΕΣ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ:

Οι αρχαίοι Έλληνες το χρησιμοποιούσαν για τις διουρητικές και αποχρεμπτικές του ιδιότητες.
Το σκορπίδι χρησιμοποιήθηκε εδώ και εκατονταετίες για νοσήματα της κύστεως και γενικότερα των ουροφόρων οδών. Επίσης κατά της βλεννόρροιας και των πνευμονικών κατάρρων.
Illustration_Asplenium_trichomanes0Το βραστάρι του ήταν λαϊκό φάρμακο για τους ελώδεις πυρετούς με μεγαλοσπληνία. Δεν έκαναν όμως το βραστάρι με το πόσιμο νερό απλά, αλλά χρησιμοποιούσαν το νερό στο οποίο έσβηναν οι σιδηρουργοί το πυρακτωμένο σίδερο.
Οι λαϊκοί θεραπευτές ακόμη το χρησιμοποιούσαν ως έμπλαστρο για να θεραπεύουν σπυριά του δέρματος, ιδιαίτερα για τη νεανική ακμή.
Στα Αγγλικά η ονομασία του βοτάνου είναι spleenworts (σπληνοβότανο) γιατί θεωρούσαν ότι ήταν χρήσιμη για της ασθένειες της σπλήνας.
Το κάτω μέρος του φύλλου που έχει το πορτοκαλί – κίτρινο χνούδι το χρησιμοποιούσαν εξωτερικά σε πληγές θεωρώντας ότι έτσι συντόμευαν το χρόνο επούλωσης. Το χρησιμοποιούσαν επίσης για τη θεραπεία του κοσκινά (κακοήθεις δοθιήνες που έβγαιναν στον αυχένα και άνοιγαν τρύπες που θύμιζαν κόσκινο. Ήταν δυσθεράπευτα σπυριά που μπορούσε να εξελιχθούν σε καρκίνο). Κύρια όμως το χρησιμοποιούσαν όπως και σήμερα ως λιθοτριπτικό για τις πέτρες σε νεφρούς και χολή. Για την ιδιότητά του αυτή μάλιστα η τοπική ονομασία του βοτάνου στη Ρόδο είναι «Σπάκα πέτρα».

Τα φύλλα περιέχουν τανίνη και οργανικά οξέα. Η γεύση του είναι πικρή.

ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΕΣ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ
Για θεραπευτικούς σκοπούς χρησιμοποιείται όλο το φυτό εκτός από τη ρίζα. Αυτή μάλιστα είναι καλό όταν συλλέγουμε το φυτό να μην την ξεριζώνουμε για να μπορέσει το φυτό να αναπτυχθεί και πάλι. Τα νέα του φύλλα τα βγάζει τον χειμώνα. Οι σπόροι ωριμάζουν Μάιο και Ιούνιο. Το καλοκαίρι τα φύλλα περιτυλίγονται γύρω από τον εαυτό τους. Συλλέγουμε όλο το χρόνο, αλλά καλύτερη εποχή είναι Φλεβάρη και Μάρτη.
Δρα ως καταπραϋντικό, διουρητικό, αποχρεμπτικό και εφιδρωτικό.
Χρησιμοποιείται κατά των νοσημάτων της κύστεως, των ουροφόρων οδών και των νεφρών. Είναι πολύ καλό για την αφαίρεση της πέτρας από τους νεφρούς.
Γενικότερα δρα κατά της διάρροιας και είναι θεραπευτικό της σπλήνας, των στηθικών παθήσεων και του βήχα.
Έχει ακόμη ανθελμινθικές ιδιότητες (για τους σκώληκες των εντέρων).
Το σιρόπι που παρασκευάζεται από το σκορπίδι χρησιμοποιείται σαν φάρμακο κατά των πνευμονικών παθήσεων αλλά είναι λιγότερο αποτελεσματικό από το σιρόπι που παρασκευάζεται από μια άλλη φτέρη, τον αδίαντο.

Παρασκευή και δοσολογία:
Παρασκευάζεται ως αφέψημα. Βράζουμε 6 γραμμάρια σε 1,5 φλιτζάνι νερό για 5-10 λεπτά λεπτά. Μία φορά την ημέρα. Αν θέλουμε μπορούμε να το γλυκάνουμε με μέντα ή γλυκάνισο.
Ένα αποτελεσματικό μείγμα για τις πέτρες στα νεφρά γίνεται με σκορπίδι, δίανθο, πολύκομπο (από 1 μέρος) και σπόρους πεντάνευρου (1,5 μέρος).
Βράζουμε 27 γραμμάρια από το μείγμα για 10 λεπτά σε 3 φλιτζάνια νερό το σουρώνουμε και πίνουμε το μισό το πρωί και το υπόλοιπο το βράδυ. Το ρόφημα αυτό το πίνουμε για μία εβδομάδα.

Δίανθος

Παρά το γεγονός ότι για  το Κατέραχον το φαρμακευτικό  δεν έχουν αναφερθεί στοιχεία τοξικότητας , πρέπει να αναφερθεί ότι μια σειρά από φτέρες περιέχουν καρκινογόνες ουσίες. Ακόμη πολλές φτέρες περιέχουν Θυαμινάση, ένα ένζυμο που καταστρέφει τη βιταμίνη Β. Σε μικρές ποσότητες το ένζυμο αυτό δεν κάνει καμία ζημιά σε ανθρώπους  που τρώνε τροφή που είναι πλούσια σε βιταμίνη Β, αν και σε μεγάλες ποσότητες μπορεί να προκαλέσει σοβαρά προβλήματα υγείας. Το ένζυμο καταστρέφεται από τη θερμότητα ή στέγνωμα, έτσι ώστε το βράσιμο για την παρασκευή αφεψίματος το διασπά και το απενεργοποιεί.

ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΗ ΙΔΙΟΤΗΤΑ:
Αντοχή αποξήρανσης
Το φυτό έχει την ιδιότητα της «ανάστασης» λόγω της ικανότητάς του να αντέχει την αποξήρανση και στη συνέχεια να έχει την ικανότητα της επαναΰγρανσης. Έχει αποδειχθεί ότι αυτό οφείλεται εν μέρει στις υψηλές συγκεντρώσεις των φαινολικώνενώσεων που περιέχει όπως το χλωρογενικό οξύ και καφεϊκό οξύ που του επιτρέπουν να αναιρεί την καταστροφική ικανότητα των αντιδραστικών ειδών οξυγόνου που παράγονται από τη διαδικασία ξήρανσης. Οι συγκεντρώσεις αυτών των φαινολών μειώνονται κατά τη διαδικασία της αφυδάτωσης. Ένζυμα όπως η υπεροξειδάση και οξειδάση πολυφαινόλης έχουν επίσης δειχθεί να είναι σημαντικά στο να επιτρέπουν στο φυτό να αντιμετωπίζει την αποξήρανση. Οι συγκεντρώσεις αυτών των ενζύμων αυξάνονται όταν η φτέρη υποβάλλεται σε έλλειψη νερού.

Plants For A Future

Read Full Post »

Ασφόδελος Πεπελάδες Αρχαιας Θουριας 6 Μάρτη 2013

Ασφόδελος Πεπελάδες Αρχαιας Θουριας 6 Μάρτη 2013

Ανήκει στην οικογένεια των Λειλιϊδών (Liliaceae). Ανθίζει απο Μάρτιο μέχρι Απρίλιο, είναι πολύ καλό μελισσοκομικό φυτό. Το χαρακτηριστικό του είναι η κόκκινη γύρη με την οποία γεμίζουν τις «τσέπες» τους οι μέλισσες.

Στην Ελλάδα έχουμε 5 είδη. Η λαϊκή ονομασία του ασφόδελου είναι σφέρδουκλας, ασφόντυλος, σπερδούκλας, καραβούκι, ακαρώνι, άρβηκας, σπουρτούλα σπερδούκλι κ.α
Κατά την μυθολογία αποτελούσε έμβλημα του θεού Διόνυσου. Οι Αρχαίοι Έλληνες το είχαν σαν σύμβολο πένθους και όπως αναφέρει ο Όμηρος στην «Οδύσσεια» έσπερναν τον ασφόδελο στους τάφους, γιατί νόμιζαν ότι οι ψυχές τρέφονταν με τους κονδύλους τους.

Έλεγαν ακόμα ότι οι πεθαμένοι άνθρωποι κατοικούν στον «Ασφόδελο Λειμώνα», λιβάδι με ασφόδελους που βρίσκεται στον Άδη. Τα λουλούδια του αποτελούσαν πρότυπο λησμονιάς.

Asphodelus aestivusΤο φυτό φέρει όλα τα φύλλα στη βάση του, γραμμικά όμοια με τους νάρκισσους. Μεταξύ των φύλλων φύεται ένα στέλεχος που τελειώνει στην κορυφή σ’ ένα σύνολο βότρυων με άνθη αρκετά εντυπωσιακά κωδωνοειδή – αστεροειδή, λεπτά με έξη πέταλα.
Το μακρύ της στέλεχος όταν είναι στραβό, λένε ότι η χρονιά θα είναι κακή, αντίθετα αν είναι ίσιο η χρονιά θα πάει καλά. Επειδή είναι μαλακό παλιά τα παιδιά κατασκεύαζαν μ’ αυτό ανεμόμυλους, που τους αναρτούσαν το καλοκαίρι πάνω στα δώματα.
Οι κατσίκες, λένε οι βοσκοί, όταν φάνε ξερά τα μπουμπούκια της ζαλίζονται πρήσκονται και μπορεί και να πεθάνουν. Με τα φύλλα της γέμιζαν στρώματα, ευτελές υλικό για τους φτωχούς.

Κατά καιρούς είχε χρησιμοποιηθεί ως συγκολλητική ουσία, για την παρασκευή αλκοόλ αλλά και ως αλοιφή κατάλληλη για κάθε πληγή.
Στον άλλο κόσμο, o Άδης υποδέχεται τις αδύνατες μορφές των πεθαμένων στον “ασφοδελό λειμώνα”, ένα έρημο λιβάδι όπου φυτρώ¬νουν σπερδούκλια.

Σ’ αυτό το περιβάλλον ταιριάζει το ωχρό λουλούδι του φυτού.

Σ’ ένα από αυτά τα λιβάδια, γεμάτα από ασφόδελους, όπως τα βλέπουμε και σήμερα σε απέραντες εκτάσεις στους λόφους και στις ακτές, συναντήθηκαν και οι ψυχές των ηρώων πού είχαν πέσει στην Τροία (Όμηρος, Όδ. 11.539-24.3).

Τα χειμωνιάτικα γυμνά κοτσάνια του ασφόδελου τα σύγκριναν οι ποιητές με τις στρατιές των ψυχών πού περιφέρονταν στις όχθες του Αχέροντα.

Η δυσάρεστη μυρωδιά του φυτού, μαζί με τ’ άχαρα λουλούδια, ασφαλώς είχαν σχέση με τον ωχρό θάνατο και το λυκόφως του κάτω κόσμου.

Το γεγονός ότι οι ρίζες του φυτού έχουν άμυλο, πού είναι μια θρεπτική τροφή, ίσως να έκαναν τους αρχαίους να πιστεύουν ότι φυτεύοντας ασφόδελους στα νεκροταφεία προσφέρανε στους νεκρούς μια έστω και πενιχρή τροφή στην τελευταία κατοικία τους. Ο ασφόδελος δεν τρώγεται από τα πρόβατα και τις κατσίκες γιατί οι βλαστοί του έχουν μικρές κρυστάλλινες βελόνες. Αυτό εξηγεί τη μεγάλη εξάπλωση του φυτού.
Ο ασφόδελος ο κοίλος, με τα ωραία του άσπρα λουλούδια και τα λεπτά φύλλα, ίσως να είναι το άλλο είδος πού στόλιζε τα Ηλύσια Πεδία, εκείνη τη χώρα των νεκρών στην ήπια δυτική πλευρά της γης, όπου πήγαιναν μόνο οι γιοι των θεών και των ηρώων πού είχαν πέσει σε μάχες.

asphodelus-aestivusΣτην Ελλάδα συναντάμε πέντε είδη. Σύμφωνα με το Θεόφραστο οι κόνδυλοι, οι βλαστοί και τα σπέρματα τρώγονται. Κατά τον Όμηρο τα Ηλύσια Πεδία, κατοικία των νεκρών στην Ελληνική μυθολογία, καλύπτονται από ασφόδελους. Τα φύτευαν στους τάφους και συχνά τα συνέδεαν με την Περσεφόνη.

Αυτή η σχέση τους με το θάνατο πιθανόν να οφειλόταν στο γκριζωπό χρώμα των φύλλων του και στα κιτρινωπά άνθη, χρώματα που συμβόλιζαν τη μελαγχολία του κάτω κόσμου και τη χλωμάδα του θανάτου.

Πρόκειται για ένα σπουδαίο μελισσοκομικό φυτό που λόγο της εποχής που ανθίζει (χειμώνα προς άνοιξη) είναι πολύ χρήσιμο για την ανάπτυξη των σμηνών .
Ο ασφόδελος δίνει νέκταρ και γύρη.

melissocosmo

ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΕΣ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ:

Ο ασφόδελος περιέχει πολλές πολύτιμες δραστικές ουσίες, όπως είναι οι χρωστικές, το άμυλο και τα γλυκοσίδια, τα χρησιμοποιούμενα μέρη του φυτού είναι οι κόνδυλοι του. Ο ασφόδελος είναι πολύ αποτελεσματικός στη μορφή αφεψήματος για την ασθματική βρογχίτιδα, αλλά και στη μορφή καταπλάσματος για την επούλωση πληγών και τις χιονίστρες. Επίσης είναι γνωστός για τις πολλές του δράσεις, όπως είναι η αποχρεμπτική, η ενζυματική, η καρδιοτονωτική, η διουρητική, η σπασμολυτική και η εμετική του δράση. Τέλος πολύ ενδιαφέρον είναι και ο συνδυασμός του με κρασί αφού αποτελεί ένα πολύ εντυπωσιακό τονωτικό.

ΕΔΩΔΙΜΟΤΗΤΑ:

Οι κόνδυλοι τρώγονται μαγειρεμένοι.Είναι πλούσιοι σε άμυλο. Όταν ξεραθούν και βραστουν  σε νερό αποδίδει μια κολλώδη ουσία που μπορει να αναμιχθεί με τους σπόρους του φυτού και να κάνει ένα θρεπτικό ψωμίΟ βρασμός καταστρέφει την καυστική γεύση στους κονδύλους  καθιστώντας τους  πολύ ευχάριστους στη γεύση. Τέλος τα άνθη και οι βλαστοί τρώγονται μαγειρεμένα.  Οι σπόρος τρώγονται ψητοί σαν το σουσάμι.

Grieve. A Modern Herbal

Tanaka. T. Tanaka’s Cyclopaedia of Edible Plants of the World

Polunin. O. and Huxley. A. Flowers of the Mediterranean

ΑΛΛΕΣ ΧΡΗΣΕΙΣ:

Από τους αποξηραμένους κονδύλους παράγεται μία  σκόνη και αναμιγνύεται με κρύο νερό για να κάνει μια ισχυρή κόλλα , που χρησιμοποιείται από τους βιβλιοδέτες  και τους υποδηματοποιούς. Επιπρόσθετα μια κίτρινη χρωστική ουσία λαμβάνεται από τον κόνδυλο.

Uphof. J. C. Th. Dictionary of Economic Plants

Usher. G. A Dictionary of Plants Used by Man

Read Full Post »

Φωτογραφήθηκε 25 Απρίλη 2009 στην Μπουφόραχη Αρχαίας Ανθειας

Λαδανιά , Αλάδανος, αληταριά, ήμερη κουνουκλιά, ήμερο κιστάρι, ακίσσαρος -το μύρο της Βίβλου

Όταν γυρίζει ο αλάδανος τ’αχτένιστο κεφάλι του Οδυσσέας Ελύτης, ‘ Ηλιος ο πρώτος.
Ν’ αρχίσει ο γάβρος σφέρδουκλας/ ν’ ανθεί κι ο λάδανος να ιδρώνει/ κι η πετροπέρδικα να φτερουγάει/ να κακαρίζει ο λόγγος!  Καζαντζάκης, Οδύσσεια

Η λαδανιά (κν. λαδανιά, αλαδανιά) είναι αρωματικό, φαρμακευτικό και μελισσοτροφικό φυτό, ενδημικό του ελληνικού χώρου που φύεται σε όλη την ημιορεινή περιοχή της Αρχαίας Θουρίας.
Η λαδανιά, από βοτανική άποψη, ανήκει στην οικογένεια των Cistaceae και περιλαμβάνει 7 γένη .  Η φυσική της  θέση είναι σε ξηρές, πετρώδεις χωράφια, σε φρύγανα και σε διάκενα δασών, όπου μπορεί να καλύπτει μεγάλες εκτάσεις που ονομάζονται κιστώνες. Ακόμη, ευδοκιμεί σε ξηρές ή και δροσερές ημιορεινές περιοχές, σε φτωχά ξηρικά και ασβεστώδη εδάφη και σχηματίζει αραιές ή πυκνές συστάδες.Οι λαδανιές είναι φυτά αειθαλή, θαμνώδη πάνω από ένα μέτρο ύψος, με πολύκλαδο βλαστό και παχιά, ρυτιδώδη φύλλα. Τα φύλλα του και οι τρυφεροί βλαστοί του εκκρίνουν την κομμεορητίνη που λέγεται αλάδανος. Τα φύλλα τους είναι συνήθως κυματοειδή, απλά αδιαίρετα, αντίθετα η κατ’ εναλλαγή με παράφυλλα, απλές τρίχες αστεροειδείς ή σε δέσμες. Αυτά παρουσιάζουν διαφορετικής μορφής φύλλα ανάλογα με την εποχή (εποχιακός διμορφισμός).  Μεγαλύτερη επιφάνεια φύλλων το χειμώνα-άνοιξη και μικρότερη το καλοκαίρι και το φθινόπωρο όπου υποτριπλασιάζεται (από 6 σε 2 mm2). Ωστόσο, κατά την ξηρή περίοδο έχουμε απόρριψη των φύλλων από τα φυτά που φθάνει ακόμη και το 100%. H αναβλάστηση των φυτών παρατηρείται ένα μήνα μετά τις πρώτες φθινοπωρινές βροχές. To άνθος είναι εφήμερο και φαίνεται ότι το μπουμπούκι διεγείρεται από το πρωινό φως. Τα πέταλα ανοίγουν και στη συνέχεια μέχρι το επόμενο πρωί τα σέπαλα κλείνουν απορρίπτοντας τα πέταλα και σχηματίζεται μια 5-χωρη κάψα που περιέχει 80-130 σπέρματα. Τα άνθη έχουν 5 πέταλα ροδίνου ερυθρού χρώματος και 5 σέπαλα, πολλούς στήμονες με κίτρινα στίγματα πλούσια σε γύρη.
Όλα τα είδη της λαδανιάς (Cistus) χαρακτηρίζονται ως πυρόφυτα, λόγω της ιδιότητας τους να διεγείρεται το φύτρωμα των σπερμάτων τους και να αναβλαστάνουν αμέσως μετά την πυρκαγιά. To φαινόμενο αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι τα σπέρματα τους καλύπτονται από μια αδιάβροχη μεμβράνη η οποία με την έκθεση τους σε υψηλές θερμοκρασίες της πυρκαγιάς, διαρρηγνύεται επιτρέποντας την απορρόφηση νερού και το φύτρωμα του σπόρου. Χωρίς τη φωτιά η καταστροφή της πιο πάνω μεμβράνης γίνεται με βραδύ ρυθμό με την επίδραση των μικροοργανισμών του εδάφους.
Στο υποείδος της λαδανιάς creticus, όλα τα μέρη του φυτού καλύπτονται από μονήρεις ή αστεροειδείς αδενώδεις τρίχες που παράγουν την κομμεορητίνη που λέγεται ‘’αλάδανος’’, ή ‘’Λάβδανο’’

t.cistius.creticus

ΕΔΩΔΙΜΟΤΗΤΑ: Τα φύλλα χρησιμοποιούνται ως υποκατάστατο τσαγιού. Το ελαιο-ρητίνη που λαμβάνεται από τα φύλλα και τους μίσχους πωλείται στο εμπόριο προκειμένου να χρησιμοποιηθεί σαν  άρτυμα  στα μαγειρευμένα φαγητά, στα παγωτά,  στις τσίχλες κλπ.

Hedrick. U. P. Sturtevant’s Edible Plants of the World

Polunin. O. and Huxley. A. Flowers of the Mediterranean

Plants For A Future

ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΕΣ ΧΡΗΣΕΙΣ: Το φυτό  είναι ένα αρωματικό, αποχρεμπτικό, διεγερτικό βότανο που ελέγχει την αιμορραγία και έχει αντιβιοτικά αποτελέσματα . Χρησιμοποιείται εσωτερικά για τη θεραπεία της καταρροής, της διάρροιας και ως εμμηναγωγό. Τα φύλλα συλλέγονται στο τέλος της άνοιξης και στις αρχές του καλοκαιριού και ξεραίνονται για μεταγενέστερη χρήση τους, ή  της  ρητίνης που προέρχονται από αυτά.

Bown. D. Encyclopaedia of Herbs and their Uses

Grieve. A Modern Herbal

Ο Ιπποκράτης χρησιμοποιούσε τον Κίσθο κατά της τριχόπτωσης.

Ο Διοσκουρίδης αναφέρει: Το λάδανον δύναμιν έχει θεραπευτικήν, μαλακτικήν, ανα-στομωτικήν, ίστησι δε τας ρέουσας τρίχας μιγέν οίνω και σμύρνη και μυρσινίω ελαίω, ουλάς τε ευπρεπεστέρας ποιεί μετ’ οίνου καταχριόμενον και ωταλγίας μεθ’ υδρομέλι-τος ή ροδίου εγχεομένου θεραπεύει, υποθυ-μιάται δε και προς δευτέρων εκβολάς και σκληρίας θεραπεύει τας εν μήτρα εν πεσσώ μιγέν, και ταις ανωδύνοις και βηχικάς και μαλάγμασι χρησίμως μείγνυται κοιλίαν τε ίστησι συν οίνω παλαιώ ποθέν, έστι δε και αρνητικόν»,Από την αρχαιότητα μέχρι και το τέλος του ιδού αιώνα το λάδανο το χρησιμοποιούσαν ως αντιλοιμώδες (κατά της πανώλους) και σαν τονωτικό.

Ο Celsus αναφέρει τη χρησιμοποίηση της ρητίνης του (Cistus ως έμπλαστρο σε κακοήθη σαρκώματα.

Ο Αέτιος ο Αμιδηνός αναφέρει ότι το λάδανον χρησιμοποιείται σαν πεσσός (υπόθετο) για σκληρούς όγκους στη μήτρα.

Ο Ορειβάσιος παρασκεύαζε αλοιφή με λάδανο κατά της τριχόπτωσης.

Ο Αβικέννας αναφέρει τη χρήση του λαδάνου για την αποσκλήρυνση του στομάχου και εντέρου και με τη μορφή αλοιφής για τη θεραπεία του σπλήνα

ladano

ΑΛΛΕΣ ΧΡΗΣΕΙΣ: Οι αδενικές τρίχες στα φύλλα παράγουν το «λάδανο» μία  ελαιορητίνη που χρησιμοποιήται για  θεραπευτικούς σκοπούς, στα σαπούνια, στα  είδη αρωματοποιίας, απολύμανσης κλπ . Το λάδανο είναι υποκατάστατο  του «ambergris»  κηρώδεις εκκρινόμενη ουσία   από το σπέρμα της φάλαινας και  είναι πολύ σημαντική στην κατασκευή αρωμάτων.  Το αλάδανο έχει χρώμα σκούρο καφετί, είναι αρωματικό και με πικρή γεύση και χρησιμοποιείται εκτός των άλλων για την παραγωγή αιθέριου ελαίου με διαπεραστικό άρωμα. Αυτή η αρωματική ρητίνη (gummi ladanum), με έντονες φαρμακευτικές ιδιότητες, χρησιμοποιείται από αρχαιοτάτων χρόνων, ενάντια στους λοιμούς της χολέρας, ως αρωματική ουσία για θυμιάσεις, αλλά και στην ταρίχευση των νεκρών. H μεγαλύτερη πυκνότητα των αδενωδών τριχών στο φυτό παρουσιάζεται κατά μήκος των νεύρων της κάτω επιφανείας των φύλλων καθώς και στα στελέχη. H παραγωγή της ρητίνης στην διάρκεια της ημέρας αυξάνει με την αύξηση της θερμοκρασίας. H ρητίνη που εκρέει από τις αδενώδεις τρίχες, καλύπτει την εξωτερική επιφάνεια της τρίχας, τη βάση της και την επιφάνεια του οργάνου στο οποίο φύεται.΄Ετσι, όσο μεγαλύτερη είναι η ηλικία του οργάνου (φύλλα, στελέχη κ.λ.π) τόσο και μεγαλύτερη είναι η ποσότητα της ρητίνης που έχει αποτεθεί πάνω του. H επικάλυψη των φύλλων από την ρητίνη φαίνεται ότι ελαττώνει την εξατμισοδιαπνοή, μειώνει την θερμοκρασία του φύλλου, λόγω της εξάτμισης του αιθερίου ελαίου που περιέχει, αλλά και προστατεύει από τις υπεριώδεις ακτίνες. To ποσό της ρητίνης το οποίο παράγεται στα φύλλα εκτός από την εποχιακή του διακύμανση ποικίλει και από περιοχή σε περιοχή, λόγω περιβαλλοντικών ή και γενετικών παραγόντων, και κυμαίνεται από 1.5-15% ξηρού βάρους φύλλων. Στο υποείδος eriocephalus το αντίστοιχο ποσοστό είναι πάντα μικρότερο του 1% και το ποσοστό των αδενωδών τριχών πάνω στην επιφάνεια των φυτών είναι πολύ μικρότερο από ότι στο υποείδος creticus.


H εκμετάλλευση της κομμεορητίνης (αλάδανου) του Cistus creticus αποτελεί σημαντική και παλαιότερα κύρια πηγή εισοδήματος για πολλούς κατοίκους της Ελλάδος ( Μυλοπόταμος  Ρεθύμνης κλπ).

H ρητίνη συλλέγεται από φυσικούς πληθυσμούς του Cistuis creticus κατά τις θερμές ώρες της ημέρας στην διάρκεια της θερινής περιόδου, με τον πατροπαράδοτο τρόπο του ‘’αργαστηριού’’ (ένα είδος τσουγκράνας που αντί για δόντια έχει μακριές δερμάτινες λουρίδες).

Joseph Pitton de Tournefort 1700-1702

Joseph Pitton de Tournefort 1700-1702

ladano.blogspot.gr

Αυτό το πατροπαράδοτο εργαλείο το σβαρνίζουν ανάμεσα από τις αλαδανιές, χαιδεύοντάς τες, χωρίς να τις πληγώνουν ή καταστρέφουν. Φαίνεται ότι η εκμετάλλευση του φυτού στη Κρήτη άρχισε την περίοδο της Αραβοκρατίας. H συλλογή απαιτεί επίπονη εργασία και η ημερήσια απόδοση κυμαίνεται από 0.5-1Kg. To ποσό της ρητίνης το οποίο παράγεται στα φύλλα εκτός από την εποχιακή του διακύμανση ποικίλει και από περιοχή σε περιοχή, λόγω περιβαλλοντικών ή και γενετικών παραγόντων, και κυμαίνεται από 1.5-15% ξηρού βάρους φύλλων. Oι ποσότητες που συλλέγονται εξάγονται στις Αραβικές κυρίως χώρες όπου χρησιμοποιούνται ως θυμίαμα, αλλά και για την απολύμανση των εσωτερικών χώρων, όπως πιστεύεται. Η συλλογή του αλάδανου γίνεται και στην Ισπανία αλλά με διαφορετικό τρόπο. Εκεί οι αλαδανιές κόβονται, βράζονται σε μεγάλα καζάνια και το λάδανο επιπλέει και συλλέγεται. Αυτό συνήθως εξάγεται στη γειτονική Γαλλία, όπου χρησιμοποιείται ως αιθέριο έλαιο για την παρασκευή αρωμάτων.

envifriends

Τα μωβ άνθη του φυτού είναι ο κύριος  παραγωγός της ρητίνης.

Uphof. J. C. Th. Dictionary of Economic Plants

Usher. G. A Dictionary of Plants Used by Man

Howes. F. N. Vegetable Gums and Resins

pfaf.org

ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ: Η εμπορική του αξιοποίηση στηρίζεται στις φαρμακευτικές ιδιότητες της ρητίνης «λάδανο». Η ρητίνη αυτή εκκρίνεται από τις αδενώδεις τρίχες των φύλλων και παρουσιάζει ισχυρή αντιμικροβιακή δράση και κυρίως αντιλευχαιμική δράση, η οποία μπορεί να συγκριθεί με καθιερωμένα φάρμακα των κατηγοριών αυτών, όπως είναι η αμπικιλλίνη και η καμπτοθεκίνη. Η χρήση της ρητίνης στην αρωματοποιεία (κυρίως για το ambergris) καθιστά την καλλιέργεια του φυτού αποδοτική.

Cistus  Creticus

ΙΣΤΟΡΙΑ: To Cistus creticus (κν. λαδανιά, αλαδανιά, αγκίσαρος), είναι ο κίσθος ’ του Θεοφράστου. O Θεόφραστος διέκρινε δύο είδη  κίσθου , το αρσενικό και το θηλυκό. To άρσενικό το περιγράφει ως μείζον και σκληρώτερον και λιπαρώτερον και το άνθος επιπορφυρίζον, άμφω δε τα γένη όμοια τοις αγρίοις ρόδοις, πλην ελλάτω και άοσμα. Ετσι, λοιπόν η σημερινή αγγλική ονομασία ‘’Rock rose’’ για τα φυτά αυτά ίσως να έχει προέλθει από την παρατήρηση του Θεοφράστου, από την περιγραφή του οποίου συμπεραίνουμε ότι το ‘’αρσενικό γένος’’ αντιστοιχεί στο Cistus creticus και το ‘’θηλυκό’’ στο Cistus salviifolius.
Λέγεται ότι η ομορφιά των ανθών της αλαδανιάς προκάλεσαν την προσοχή των Μινωιτών καλλιτεχνών. Γι’ αυτό και τη βλέπουμε να εικονίζεται στην τοιχογραφία του παλατιού της Κνωσού «το γαλάζιο πουλί». Η ρητίνη της λαδανιάς, ο αλάδανος αναφέρεται από τον Ηρόδοτο . Αυτός περιγράφει τον τρόπο που μάζευαν το ρετσίνι, και απορεί γιατί, αν και μύριζε ωραία, προερχόταν από ένα βρωμερό μέρος, τα γένια του τράγου. Καθώς το ζώο έτρωγε τα φύλλα της αλαδανιάς το ρετσίνι κολλούσε στα γένια του και συλλεγόταν έπειτα από τους βοσκούς. Την ίδια αλλά πιο λεπτομερή αναφορά κάνει και ο Διοσκουρίδης. Στο Μεσαίωνα, η συλλογή του ρετσινιού γινόταν με ένα είδος τσουγκράνας εφοδιασμένης με δερμάτινες λουρίδες Στις λουρίδες αυτές κολλούσε το λάδανο και συλλεγόταν. Τον ίδιο τρόπο περιγράφει αναλυτικά και ο Γάλλος περιηγητής Μπελόν δίνοντας μας και εικόνα του εργαλείου που χρησιμοποιούνταν, του λεγόμενου ‘’αργαστηριού’’.  Επίσης, αυτός δίνει μια λεπτομερή περιγραφή του τρόπου συλλογής του λάβδανου, από τα γένια και τα πόδια των τράγων και των κατσικιών πάνω στα οποία κολλά, αλλά και με ένα εργαλείο με σχοινιά όπως γίνεται και σήμερα .  Ο Πέρσης ιατρός Αβικέννας, (η σημαντικότερη ίσως φυσιογνωμία της αραβικής ιατρικής που έζησε στην Περσία (980-1037 μ.χ.), ο οποίος ασχολήθηκε εκτεταμένα με την αντιμετώπιση της παχυσαρκίας, αναφέρει τη χρήση του λαδάνου για την αποσκλήρυνση του στομάχου και εντέρου και με τη μορφή αλοιφής για τη θεραπεία του σπλήνα. Περιηγητές και βοτανολόγοι, όπως ο Pierre Belon (1517-1564) και ο Joseph Pitton de Tournefort, που πέρασαν από την Κρήτη, ακολουθώντας τα χνάρια των αρχαίων βοτανολόγων (Διοσκουρίδη), αναφέρθηκαν στο φυτό αλαδανιά και στον τρόπο συλλογής του με αναλυτικό τρόπο.

envifriends

Read Full Post »