Feeds:
Δημοσιεύσεις
Σχόλια

Archive for the ‘Πυελίτιδα’ Category

ballota acetabulosa 00Το φυτό Ballota acetabulosa L., γνωστό ως βαλλωτή, είναι πολυετής πόα με ξυλώδη βάση, ύψους έως 60 cm.της ευρύτερης περιοχής της Αρχαίας Θουρίας – Μυκηναϊκής Άνθειας, και χαρακτηρίζεται ως αρωματικό φυτό. Τα φύλλα του είναι καρδιόσχημα, χνουδωτά, αντίθετα, απαλά, με χρώμα ανοιχτό πράσινο, όμοια με εκείνα των άλλων ειδών που ανήκουν στην ίδια οικογένεια.

wildfind_napfschwarznessel_img8161b

Τα άνθη του είναι κοκκινωπά με διάρκεια άνθισης από τον Ιούνιο έως τον Ιούλιο. Οι καρποί του είναι μαύροι, μικροσκοπικοί, κρυμμένοι στη βάση ενός κάλυκα που μοιάζει με χωνί. Ανήκει στην οικογένεια των Lamiaceae (ή κατ’ άλλους Labiatae) και άλλες ονομασίες του είναι: Φουφουλιά (Τήνος), Φάσσα (Αίγινα), Νεροβαμβακιά (Πελοπόννησος), Μαυρομάργο (Αττική), Μαυρομάρκος (Κύθνος), Αποπουλιά, Λυχναράκι, Οικονομία, Καντηλαναύτρα. Το φυτό παρουσιάζει αντισπασμωδικές ιδιότητες και χορηγείται, κυρίως, στις περιπτώσεις κοκκύτη των παιδιών και κατά των ψυχονευρώσεων. Φυτρώνει, κυρίως, σε σκιερά μέρη και μέσα σε βραχώδη εδάφη.

wildfind_napfschwarznessel_1img8841b

Τα φύλλα του φυτού καλύπτονται από ένα πλούσιο τρίχωμα που καλύπτει και τις δύο πλευρές των φύλλων και αποτελείται από πολυάριθμες αδενώδεις και μη αδενώδεις τρίχες. Ένας μεγάλος αριθμός μακριών πολυκύτταρων δενδρωδών μη αδενωδών τριχών συνιστούν ένα παχύ χνούδι που καλύπτει τα φύλλα, δημιουργεί ενιαίο φράγμα προστασίας και αποτελεί την εξωτερική στρώση, ενώ εκείνο που βρίσκεται κοντά στην επιφάνεια της επιδερμίδας και αποτελεί την εσωτερική στρώση σχηματίζεται από αδενώδη τριχίδια. Τα μη αδενώδη τριχώματα του φυτού ποικίλουν ως προς τη μορφολογία και την ανατομία τους και κατηγοριοποιούνται με βάση τα μορφολογικά χαρακτηριστικά τους σε πέντε τύπους. Τα αδενώδη τα οποία απαντώνται στα φύλλα του φυτού ανήκουν σε δύο κατηγορίες: τα ασπιδοειδή και τα κεφαλοειδή αδενώδη τριχώματα, που είναι κατανεμημένα στα φύλλα και τους βλαστούς. Οι ασπιδοειδείς αδένες συναντώνται στα φύλλα όλων των εποχών, όπου ανάλογα την εποχή και την επιφάνεια του φύλλου που βρίσκονται αλλάζει και η συχνότητα που συναντώνται. Οι κεφαλοειδείς αδένες οι οποίοι εντοπίστηκαν στα φύλλα του φυτού κατατάσσονται σε τρεις κατηγορίες κατά Werker (1985 a,b). Μοιάζουν όμως πολύ με τους τύπους των κεφαλοειδών τριχωμάτων, όπως περιγράφονται από τον Μποζαμπαλίδη (2008). Παρατηρούνται ακόμα και κάποιοι αδένες που δεν έχουν αναφερθεί σε αυτό ή σε άλλα συγγενικά φυτά. Η ανατομία των φύλλων του φυτού Β. αcetabulosa παρουσιάζει αρκετές εποχικές διαφορές. Αυτές οι διαφορές πιθανά αποτελούν ένα μέρος της αμυντικής αντίδρασης του φύλλου έναντι στο ξηρό, ζεστό και με υψηλή ακτινοβολία περιβάλλον της Μεσογείου.

Ballota_acetabulosa_1

Έτσι, τους ανοιξιάτικους και καλοκαιρινούς μήνες ενισχύονται χαρακτηριστικά που μπορούν να βοηθούν στον περιορισμό των απωλειών νερού. Τέτοια είναι η αύξηση του πάχους του ελάσματος των φύλλων, η αύξηση του πάχους των κυτταρικών τοιχωμάτων της εφυμενίδας, η μείωση της στρώσης του σπογγώδους παρεγχύματος. Οι εποχικές αυτές διαφορές συνοδεύονται και από αλλαγές της ανατομίας των κρυπτών ως προς το βάθος τους και τον αριθμό των τριχών στο εσωτερικό και το εξωτερικό τους. Επίσης, κατά τους ζεστούς μήνες παρατηρήθηκαν διαφορές όσον αφορά στο μέγεθος και το βάθος των κρυπτών καθώς και στο μέγεθος και το μήκος των μη αδενωδών και αδενωδών τριχωμάτων, εμποδίζοντας με αυτόν τον τρόπο την απώλεια νερού. Η αρχιτεκτονική του φύλλου με την ύπαρξη των κρυπτών συμβάλλει στη στήριξη του φύλλου υποκαθιστώντας την ανάγκη για την ανάπτυξη σκληρεγχυματικού ιστού. Τα κύτταρα του μεσόφυλλου φαίνεται να συσσωρεύουν ελαιοσταγονίδια των οποίων ο αριθμός αυξάνεται κατά τους θερινούς μήνες. Τα αποτελέσματα των ιστοχημικών μεθόδων έδειξαν ότι τα τερπένια και οι τανίνες παράγονται κυρίως στις αδενώδεις τρίχες, ενώ οι φλαβόνες και φλαβανόλες στα αδενώδη και μη αδενώδη τριχώματα. Η παραγωγή των ενώσεων αυτών φαίνεται ότι συμβάλλει στην άμυνα του φύλλου έναντι των καταπονήσεων που προκύπτουν λόγω του μεσογειακού οικοσυστήματος και εξηγεί και την ευρεία χρήση του φυτού για φαρμακευτικούς σκοπούς.

Ιστορικά Στοιχεία:

Είναι βότανο γνωστό από την αρχαιότητα και ο Διοσκουρίδης το αποκαλούσε «Γνωτέρα». Τόσο αυτός όσο και άλλοι γιατροί συνιστούσαν τα φύλλα του φυτού κοπανισμένα με αλάτι με μορφή καταπλάσματος ως αντίδοτο σε δαγκώματα σκύλων.  Τη χρησιμοποιούσαν ακόμα για την αντιμετώπιση των κονδυλωμάτων και των ελκών κάθε είδους και μορφής. Μετά τα μέσα της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας, χρησιμοποιούσαν το βότανο στην εμπειρική ιατρική.

DSCN8793

Επίσης, θεωρείται άριστο ανθελμινθικό φάρμακο και ιδίως κατά των ασκαρίδων και των οξυούρων κατά των οποίων μάλιστα χρησιμοποιήθηκε και ο πυκνός χυμός του φυτού σε υπόθετα.
Στον μεσαίωνα το θεωρούσαν ακόμα ως ένα από τα καλύτερα φάρμακα για την επούλωση των πληγών. Ο Λεκλέρκ, ένας φυτοθεραπευτής, χρησιμοποίησε με επιτυχία το φυτό κατά των νευρώσεων, των νευρασθενειών και των ψυχώσεων (απαθικών καταστάσεων κ.α.) καθώς επίσης το χρησιμοποιούσαν και κατά της εμμηνοπαύσεως και κατά του κοκίτη. Η οσμή του φυτού είναι εξαιρετικά δυσάρεστη. Αυτός ήταν ο λόγος που ο μεγάλος βοτανολόγος Μπαουχίν το αποκαλούσε «foetidum» δηλαδή, δύσοσμο.

ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΕΣ ΧΡΗΣΕΙΣ:

Το φυτό παρουσιάζει αντισπασμωδικές ιδιότητες και χορηγείται κυρίως στις περιπτώσεις κοκίτη των παιδιών και κατά των ψυχονευρώσεων.Τα κυριότερα συστατικά του είναι φλαβονικά γλυκοσίδια, χλωρογενικό οξύ, ίχνη αιθέριου ελαίου και διτερπενλακτόνες και δρα ως αντιλυσσικό αντιβακτηριακό, τονωτικό, στυπτικό, διουρητικό, εμμηναγωγό, αποχρεμπτικό, αντιοξειδωτικό και αντισπασμωδικό. Χρησιμοποιείται στην κατάθλιψη, την ανησυχία και την υστερία ενώ είναι κατάλληλο ίαμα για την ναυτία και τον εμετό, όταν το αίτιο εντοπίζεται στο νευρικό σύστημα και όχι στο στομάχι. Ανακουφίζει ακόμα και τους εμετούς της εγκυμοσύνης.

ballota acetabulosa 06

Στην ομοιοπαθητική χρησιμοποιείται για βήχα, αϋπνία και διαταραχές του νευρικού συστήματος. Μειώνει και τα επίπεδα της χοληστερίνης και καθαρίζει το αίμα ενώ ταυτόχρονα ανακουφίζει τον κνησμό από τσιμπήματα κουνουπιών. Για θεραπευτικούς σκοπούς χρησιμοποιούνται συνήθως τα φύλλα και οι ανθισμένες κορυφές του φυτού και για τις αντισπασμωδικές ιδιότητες χορηγείται κυρίως στις περιπτώσεις κοκίτη των παιδιών και κατά των ψυχονευρώσεων.

Η αντιμικροβιακή δράση του φυτου τεκμηριώθηκε από το Πανεπιστήμιο :Çanakkale, Çanakkale, Turkey

Οι αντιμικροβιακές, αντιοξειδωτικές, αντι-ιικές, και κυτταροτοξικές ιδιότητες του φυτού μελετήθηκαν και τεκμηριώθηκαν από τα Πανεπιστήμια:
Université du Droit et de la Santé Lille της Γαλλίας  και Catholic University of Louvain, Wallonia, του Βελγίου.

Η μεγάλη περιεκτικότητα του φυτού σε φλαβονοειδή τεκμηριώθηκε από το Πανεπιστήμιο Near East University της Κύπρου . Τα φλαβονοειδή έχουν σπασμολυτικές, αντιαλλεργικές, διουρητικές και ανθελμινθικές δράσεις . Η συμβολή τους στην ανθρώπινη υγεία έχει αποδειχθεί σε πολλές περιπτώσεις ευεργετική, καθώς ενεργοποιούν ένζυμα τα οποία μειώνουν την πιθανότητα εμφάνισης συγκεκριμένων τύπων καρκίνου, καρδιακών παθήσεων και εκφυλιστικών παθήσεων που σχετίζονται με τη γήρανση.

ΑΛΛΕΣ ΧΡΗΣΕΙΣ:

Οι αποξηραμένοι κάλυκες του φυτού, όπου έχουν σχήμα που μοιάζει με χωνάκι τοποθετούνται ανά δύο, αφού πρώτα αφαιρέσουμε το σπόρο από τον ένα, και τους τοποθετούσαν ανεστραμμένους μέσα σε λάδι και τους άναβαν. Η φλόγα κρατούσε αναμμένη όλη τη νύχτα και δεν δημιουργούσε κάπνα.

Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών. Διδακτορικό :  Ζαχάκη, Σοφία  Δ.

Université du Droit et de la Santé Lille ,Γαλλία  και Catholic University of Louvain,  Βέλγιο

Near East University , Cyprus

Çanakkale, Çanakkale, Turkey

wildfind

Αλεκάτη

robinsyard
Παντάκης Γιώργος

Advertisements

Read Full Post »

Scandix pecten veneris, αρχαία Θουρία, παραλια αριοχωρίου, 1 Μάρτη 2014

Scandix pecten veneris, αρχαία Θουρία, παραλια αριοχωρίου, 1 Μάρτη 2014

Μονοετές ποώδες φυτό, χνουδωτό και με βλαστό γραμμωτό, ύψους 10-30εκ. Φύλλα δις-τρις πτεροσχιδή με λοβούς γραμμοειδείς. Άνθη λευκά σε σκιάδια 2-3 ακτίνων. Τα μερικάρπια (πηρούνια) φέρουν «ράμφος» που είναι 3-4 φορές μακρύτερο απ’αυτά.  Μεσογειακό φυτό που φυτρώνει σ’ολη την ευρύτερη περιοχή της Αρχαίας Θουρίας. Φέρει πολλαπλώς διαιρεμένα πτεροσχιδή φύλλα και μικρά λευκά άνθη κατά ταξιανθίες σκιάδια. Το φυτό αυτό είναι γνωστό και με την ονομασία χτένα της Αφροδίτης, λόγω των μακρόστενων μυτερών καρπών του, μήκους μέχρι 8 εκ., που παράγονται κατά ομάδες, τοποθετημένοι ο ένας δίπλα στον άλλο (όπως τα δόντια της χτένας).  Η λατινική ονομασία του βοτάνου είναι Scandix pecten veneris και το συναντούμε με τις ονομασίες μυρώνι, τσιλιμονιδιά, αρχάτζικος, σκανδίκια, σκαντσίκα, μυριαλίδα, κτενόχορτο της Αφροδίτης.  Ανήκει στην οικογένεια των Σκιαδοφόρων.  Η ρίζα του είναι πασσαλώδης και όχι βαθιά. Έχει πολύ μικρά οδοντωτά φύλλα τα οποία βγαίνουν αντίθετα το ένα από το άλλο και αποτελούνται από 3-9 φυλλάρια πτεροειδή.  Δηλαδή διαιρούνται σε βαθείς λοβούς. που φτάνουν σε μήκος τα οκτώ εκατοστά. Τα άνθη βγαίνουν την άνοιξη στην κορυφή ανθοφόρων βλαστών σε απλές, ομπρελοειδείς ταξιανθίες και είναι μικρά με πέντε πέταλα.  Ο καρπός τους είναι ωοειδής, έχει μήκος από ένα έως τέσσερα εκατοστά, με ράμφος που έχει ίσο μήκος με το τμήμα που περιέχει τους σπόρους. Φτάνει σε ύψος τα 5 έως 10 εκατοστά.

Scandix pecten veneris, άνθος, Αρχαία Θουρία, Πλατύ, 4 Μάρτη 2014

Scandix pecten veneris, άνθος, Αρχαία Θουρία, Πλατύ, 4 Μάρτη 2014

Το μυρώνι, ήταν γνωστό στους αρχαίους Έλληνες.  Ο Θεόφραστος το αναφέρει ως «Σκάνδικα», τον «κτένα της Αφροδίτης», λόγω του σχήματος που έχουν τα καρπίδια του φυτού (ομοιάζουν με χτένα).
Ο Διοσκουρίδης τον 1ο αιώνα μ.Χ. αναφέρει ότι το φυτό σκάνδιξ τρώγεται ωμό, αλλά και βραστό και βοηθά τις κενώσεις του εντέρου, κάνει καλό στο στομάχι και είναι διουρητικό. Συνιστούσε το αφέψημα του βοτάνου επειδή το θεωρούσε ωφέλιμο για το συκώτι, τα νεφρά και την ουροδόχο κύστη.  Ο Πλίνιος στη Φυσική Ιστορία του αναφέρεται στις θεραπευτικές ιδιότητες του βοτάνου και υπογραμμίζει ότι είναι τονωτικό της σεξουαλικής ικανότητας, κυρίως σε ηλικιωμένους.
Σαν βότανο, το μυρώνι δρα ως διουρητικό, αποχρεμπτικό και καθαρτικό. Στη λαϊκή ιατρική το τσάι του θεωρείται διεγερτικό, αφροδισιακό και εμμηναγωγό.
Μπορούμε να το καλλιεργήσουμε σπέρνοντας επιφανειακά τους σπόρους το φθινόπωρο. Το μαζεύουμε όταν ακόμη τα φύλλα του είναι μικρά και τρυφερά.

Scandix pecten-veneris Σπόρος

Scandix pecten-veneris
Σπόρος

Αν θέλουμε σπόρο, μπορούμε να αφήσουμε μερικά από τα πλέον εύρωστα φυτά να ανθίσουν και να καρποφορήσουν. Ο σπόρος αυτών των φυτών θα μας δώσει δυνατά και ανθεκτικά φυτά την ερχόμενη χρονιά. Βέβαια η νοστιμιά του άγριου βοτάνου με το καλλιεργημένο έχει σημαντικές διαφορές. Το μυρώνι πρέπει να ξέρουμε τέλος ότι είναι πολύ ευαίσθητο και διατηρείται στο ψυγείο μόνο μια-δυο μέρες. Αποξηραίνεται όμως εύκολα, αλλά τότε χρειάζεται διπλάσια ποσότητα για να αποδώσει αρωματικά.
Είναι προστατευόμενο φυτό σύμφωνα με την οδηγία 2009/147/EC της Ευρωπαϊκής Ένωσης

ΕΔΩΔΙΜΟΤΗΤΑ:

Σημαντική βέβαια είναι και η χρήση του στην μαγειρική μια και δίνει ιδιαίτερη νοστιμιά στις πίτες, αλλά επίσης μαγειρεύεται με κρέας, ψάρι και όσπρια και χρησιμοποιείται σε σούπες, σαλάτες και ομελέτες. Σε μερικές περιοχές της χώρας μας και ιδιαίτερα στην Πελοπόννησο είναι ένα από τα πλέον συνηθισμένα λαχανικά. Τρώγεται βραστό και στις σαλάτες βάζουμε μικρή ποσότητα ως μυρωδικό. Η γεύση του ωμού είναι βέβαια πιο έντονη. Χαρακτηριστικό της έντονης μυρωδιάς τους είναι ότι στην Πελοπόννησο όπου υπάρχει εν αφθονία, οι βοσκοί αποφεύγουν να περάσουν τα πρόβατά τους από αγρούς που έχουν το βότανο , διότι μετά τα ζώα συμπεριφέρονται σαν μεθυσμένα!

Scandix pecten veneris, αρχαία Θουρία, Αρφαρά, 8Μάρτη 2014

Scandix pecten veneris, αρχαία Θουρία, Αρφαρά, 8 Μάρτη 2014

Τα φύλλα του χρησιμοποιούνται για χορτόπιτες, σαλάτες, πουλερικά και κρεατικά ακόμη και ψαρικά, Ιδιαίτερα δημοφιλές στη Γαλλική κουζίνα για ομελέτες, σούπες.

Μερικές συνταγές :
Πατάτες με χοντρό αλάτι και μυρώνια
Γιαουρτοτυράκια µε µυρώνια
Μαυρομάτικα με σκορδάκια και μυρώνια
Σφυρίδα φρικασέ με μυρώνια
Σπανακόπιτα με φέτα και μυρώνια σε μπαστουνάκια
 Σαλάτα με ρεβίθια, φρέσκο σκόρδο και μυρώνια
Πίτα με μυρώνια
Σέλερι με ζαμπόν,εστραγκον και μυρώνι
Μπακαλιάρος με καυκαλήθρες και μυρώνια
Σαλάτα με μαρούλι, μυρώνια, καρότα και ανθόνερο
Αρωματική λαχανοσαλάτα με ρόδι και μυρώνια
Μακαρόνια με Χτένια, Κροκό Κοζάνης, Μυρώνια και Καυτερή Πιπεριά

ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΕΣ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ:
Σε ανεξάρτητες μεταξύ τους  σχετικές μελέτες ερευνητών των University of North Texas και Jagiellonian University
της Πολωνίας τεκμηριώθηκαν οι αντιφλεμονώδης ιδιότητες του φυτού και μελετήθηκε η φαρμακευτική χρήση του.
Σε ανάλογη έρευνα Ιταλών ερευνητών που δημοσιεύθηκε στο ethnobotanyjournal διαπιστώθηκε ότι η ρίζα περιέχει μια πικρή ουσία που δίνει στο φυτό αντιφλογιστικές, στυπτικές και χωνευτικές ιδιότητες , οπότε το αφέψημα του φυτού χρησιμοποιήθηκε στη δυσπεψία, την γαστρεντερίτιδα, την κυστίτιδα, την νεφρίτιδα και την πυελίτιδα.
scandix_pectenvenerisΕρευνητές του Πανεπιστημίου της Λαχόρης  προσδιόρισαν τις φυσικές τιμές και τη χημική σύνθεση του αιθέριου ελαίου που αποστάζεται από το ώριμο σπόρο του Scandix  pecten-veneris. Το έλαιο με απόδοση μικρότερη από 0,1% περιείχε:
Λαυρικό οξύ (38,00%),Αλφα-thujene (1,54%), καμφένιο (4,00%), λιμονενίου (4,69% ),Αλφα-πινένιο (2,57%), Βητα.-πινένιο (1,69%),  gamma-τερπινένιο (4,51%), 2-ενδεκανόνη (1,20%) , ένα μίγμα των κουμαρινών και πισσώδες υλικό (23,25%). Ολες οι παραπάνω ουσίες θεωρούνται φαρμακευτικές. π.χ το λαυρικό οξύ (38,00%):
Όταν υπάρχει στο σώμα, το λαυρικό οξύ μεταβάλλεται σε μονολαυρίνη, μία ουσία που είναι αρκετά τοξική για ιούς, βακτήρια, μύκητες και άλλους μικροοργανισμούς, αφού έχει τη δυνατότητα να διαβάλλει τις λιπιδικές τους μεμβράνες και ουσιαστικά να τα καταστρέφει.
Η Μονολαυρίνη είναι αποτελεσματική για τη θεραπεία της candida albicans και πολλών ειδών μυκητιάσεις. Επίσης έχει αποτελέσματα σε βακτηριδιακές μολύνσεις και ιούς, όπως οι μαγουλάδες, η γρίπη, ηπατίτιδα C ακόμα και τον ιό HIV. Στην πραγματικότητα, ερευνητές από τις Φιλιππίνες μελετούν την αποτελεσματικότητα του λαυρικού οξέος ενάντια στον ιό του HIV/AIDS βασιζόμενοι στις αρκετά ισχυρές αντι-ιικές του δυνατότητες.
Το σώμα δεν μπορεί να συνθέσει τη μονολαυρίνη χωρίς τη βοήθεια του λαυρικού οξέος. Το μητρικό γάλα είναι η μοναδική άλλη πηγή που υπάρχει σε λαυρικό οξύ, πράγμα που επιβεβαιώνει το λόγο της σπάνιας εκδήλωσης μολύνσεων σε βρέφη που τρέφονται με το γάλα της μητέρας τους.

Ashraf, M.; Ahmad, R     University Lahore

University of North Texas

Jagiellonian University

ethnobotanyjournal.org

Δίανθος
terrapapers

Read Full Post »