Feeds:
Δημοσιεύσεις
Σχόλια

Archive for the ‘Σκορβούτο’ Category

Fumaria Officinalis, Αρχαια Θουρία, Μπουφόραχη , 22 Φλεβάρη 2014

Fumaria Officinalis, Αρχαια Θουρία, Μπουφόραχη , 22 Φλεβάρη 2014

Η λατινική ονομασία του βοτάνου είναι Fumaria officinalis (Καπνία η φαρμακευτική) και ανήκει στην οικογένεια των Καπνοειδών (Φουμαροειδών). Το όνομα του φυτού οφείλεται στο ότι μοιάζει και φυτό καπνού, όταν το βλέπει κανείς από μακριά. Το συναντούμε με τις ονομασίες Καπνόχορτο, Καπνιά, Καπνίτης, Στάχτερη, Χιονίστρα, Αγριοκουφίτης, Μαγιασιλόχορτο (Κύθνο), Καπνογόργιον ή Καρυδάλιον του Διοσκουρίδου.
Είναι φυτό ποώδες, ετήσιο, ιθαγενές σε Ευρώπη και Βόρειο Αφρική και φύεται σε Ασία, Βόρειο Αμερική και Αυστραλία. Το συναντούμε σε όλα τα μέρη της ευρύτερης περιοχής της Αρχαίας Θουρίας – Μυκηαϊκής Άνθειας. Φυτρώνει εύκολα και σε σχισμές, ανάμεσα σε πλακόστρωτα και κενά των τοίχων.
Τα φύλλα του είναι σχισμένα σε βάθος με τμήματα γραμμοειδή, μακρουλά, ρυτιδωμένα, αυγοειδή, χνουδωτά.
Έχει βλαστό όρθιο, τριχωτό και περίπου ξυλώδη.
Fumaria_officinalis_WΆνθη μέτρια, ερυθρά, σε βοτρώδεις ταξιανθίες (με 10-30 άνθη), μάλλον πυκνές, αυγοειδή, σουβλερά. Τα άνθη είναι με πλήκτρο, δεν ξεπερνούν τα 10-14 χιλιοστά και αποτελούνται από 2 σέπαλα και 4 πέταλα εκ των οποίων τα δύο πλαϊνά και το ανώτερο φέρουν σκουροκόκκινες ανταύγειες. Έχει καρπό καρδιοειδή και κολοβό στην κορυφή, εγκάρσια πλατύ. Υπάρχει και ποικιλία και λευκορόδινα άνθη. Φτάνει σε ύψος τα 40 έως 100 εκατοστά.
ΕΔΩΔΙΜΟΤΗΤΑ:
Το φρέσκο ή αποξηραμένο βότανο μπορεί να προστεθεί στα ξινά φυτικά γάλατα. Μερικές σταγόνες προστίθενται σε κάθε λίτρο υγρού λίγο λίγο μέχρι το υγρό ξινίσει αρκετά. Οι σταγόνες στη συνέχεια απομακρύνονται. Δίνει μια πικάντικη γεύση στο γάλα, δρα ως συντηρητικό και αποτρέπει την ταγκή γεύση που μπορεί να συνοδεύει το ξινόγαλα.

officinalis-1x

ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΕΣ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ:
Το φυτό αναδίδει χορτώδη οσμή όταν τριφτεί. Έχει γεύση πικρή και δυσάρεστη, όταν είναι πρόσφατο. Όταν αποξηρανθεί η γεύση είναι ακόμη περισσότερο πικρή και δυσάρεστη. Περιέχει επτά αλκαλοειδή (μεταξύ των οποίων φουμαρίνη και προτοπίνη), πικρό στοιχείο, γλίσχρασμα, φουμαρικό οξύ, τανικό οξύ, κάλιο, μηλικό ασβέστιο, αμινοξέα και ρητίνη. Το φυτό ήταν γνωστό από τον Πλίνιο και τον Διοσκουρίδη και αναφέρεται στα βιβλία βοτανοθεραπευτικής του Μεσαίωνα (Αβικέννιος). Σε έγγραφα μεγάλων Αράβων γιατρών και φιλοσόφων του 9ο αιώνα αναφέρεται πως όλα τα είδη του φυτού έχουν θεραπευτικές ιδιότητες. Ακόμη και σήμερα το βότανο έχει ευρεία χρήση στην Μέση Ανατολή.
Illustration_Fumaria_officinalis0Από την εποχή του Διοσκουρίδη είχε γίνει γνωστή η ιδιότητα του βοτάνου να καθαρίζει εσωτερικά τον οργανισμό.
Στην Ευρώπη ο Gilibert και ο Hoffmann το θεωρούσαν καλό αντισκορβουτικό φάρμακο. Ο Hoffmann το έδινε απίσης κατά των εντερικών παθήσεων, της υποχονδρίας και των χοιράδων, κυρίως δε κατά των χρόνιων δερματικών παθήσεων.
Ο Δρ. Γκούλεν αναφερόμενος στην αποτελεσματικότητα του βοτάνου σε δερματικές διαταραχές αναφέρει – «υπάρχει μια δερματική διαταραχή η οποία αν και δεν παρουσιάζει ανησυχητικά συμπτώματα για την ζωή του ασθενούς, θέτει σε κίνδυνο την ομορφιά του. Είναι οι έντονες φακίδες οι οποίες επεκτείνονται και πέρα από το πρόσωπο, στο σώμα του ασθενούς. Πρέπει τώρα να μάθουν όλοι όσοι ενδιαφέρονται ότι το έγχυμα των φύλλων του φυτού είναι εξαιρετικό για την απομάκρυνση αυτών των φακίδων από το σώμα».
Γάλλοι και Γερμανοί γιατροί το προτιμούσαν από άλλα φάρμακα που υπήρχαν για τον καθαρισμό του αίματος.
Παλαιότερα κατασκεύαζαν δισκία (Cargalin) τα οποία περιείχαν Καπνόχορτο, Καλενδούλη και Ονόπορδον ακάνθηνον τα οποία συνιστούσαν κατά των γαστραλγιών, της γαστρίτιδας, της οξείας και χρόνιας εντερίτιδας, των ελκών του στομάχου και του δωδεκαδακτύλου και της υπερχλωρυδρίας.
Στη λαϊκή ιατρική κάπνιζαν τα φύλλα του φυτού για να αντιμετωπίσουν προβλήματα στην περιοχή του κεφαλιού. Το θεωρούσαν πολύτιμο σε όλες τις σπλαχνικές παθήσεις, ιδιαίτερα του ήπατος. Γνώριζαν ότι δρα θετικά σε σκορβούτο και σε σοβαρές ασθένειες όπως η λέπρα.
Οι χωρικοί γνώριζαν επίσης ότι η χρήση του σαν ζωοτροφή έκανε πολύ καλό στα ζώα τους.
Στην Κρήτη το Καπνόχορτο το ονόμαζαν Ερηνάκι ή Σπυρτάκι. Τα φύλλα τα κοπανούσαν και τα επέθεταν στα μάτια, όταν ήταν φλογισμένα από το απύριασμα (θειάφισμα). Επίσης το ίδιο έκαναν και στη λεπίαση των βλεφάρων. Αφθονούσε το φυτό στην περιφέρεια του χωριού Κυθαρίδα και στους λιθόχτιστους φράχτες της Ι.Μ. Αγκαράθου.
Επιπρόσθετα το βότανο δρα ως διουρητικό, υπακτικό και εξομαλυντικό. Μπορεί να δράση και ως ήπιο υπνωτικό.
Fumitory-tinc-_-png-image-url-autoxautoΕίναι πικρό τονωτικό, το οποίο δρα στους εσωτερικούς λείους μυς, αυξάνοντας την περισταλτικότητα των εντέρων, τη διούρηση και την έκκριση της χολής, δρώντας παράλληλα ως αντιφλεγμονώδες και ελαφρώς ηρεμιστικό. Βοηθά στον μεταβολισμό τους πληθωρισμούς και παχύσαρκους και βελτιώνει την στομαχοεντερική λειτουργία.
Το Καπνόχορτο έχει μεγάλη ιστορία στη θεραπεία δερματικών προβλημάτων, όπως το έκζεμα και η ακμή. Η δράση του μάλλον οφείλεται σε γενικό καθαρισμό του οργανισμού και γίνεται δια μέσου των νεφρών και του ήπατος.
Μπορεί επίσης να χρησιμοποιηθεί για πλύσεις ματιών στην επιπεφυκίτιδα. Βοηθά στην ατονία των πεπτικών οργάνων και δρα κατά του ίκτερου, των σπλαχνικών εμφράξεων, σκορβούτου, χοιραδώσεως, ελεφαντιάσεως.
Σε φλεγμονές των γυναικείων οργάνων λαμβάνεται εσωτερικά και γίνονται πλύσεις με το έγχυμα του φυτού.
Το έγχυμα των φύλλων είναι κατάλληλο για την πλύση της κρούστας που δημιουργείται στο κρανίων των νηπίων.
Συνδυάζεται καλά με το Άρκτιο, το Γάλιο και τη Σκροφουλάρια.

Αφέψημα: Για την Παρασκευή του χρησιμοποιούνται συνήθως οι ρίζες και οι σπόροι των φυτών. Βάζουμε το βότανο μαζί με νερό να βράσει σε σιγανή φωτιά για λιγότερο από δέκα λεπτά και σουρώνουμε.
Εγχυμα: Για την Παρασκευή του χρησιμοποιούνται νωπά ή αποξηραμένα τμήματα φυτών. Συνήθως ένα γεμάτο κουταλάκι του γλυκού από το βότανο αρκεί για ένα φλιτζάνι. Το αφήνουμε για λίγα λεπτά (όχι περισσότερα από δέκα) σε βραστό νερό και στη συνέχεια το σουρώνουμε.
Εμβρεγμα: Βότανα στα οποία οι ιδιότητες εξασθενούν από τη θερμότητα, τα μουλιάζουμε σε κρύο νερό για οκτώ ή δέκα ώρες. Μπορούμε στη συνέχεια να το ζεστάνουμε, αλλά όχι σε μεγαλύτερη θερμοκρασία από αυτή που αντέχουμε να το πιούμε.
Κατάπλασμα: Επάνω από μια κατσαρόλα που βράζει με νερό, τοποθετούμε ένα σουρωτήρι με τα βότανα. Αφού μαλακώσουν τα βάζουμε σε ένα τούλι και το επιθέτουμε επάνω στην πάσχουσα περιοχή.
Κομπρέσα: Μουλιάζουμε ένα πανί ή μια μικρή πετσέτα σε ζεστό ή κρύο έγχυμα και αφέψημα και στη συνέχεια το επιθέτουμε στην πάσχουσα περιοχή
Πολτός: Σε ένα γουδί πολτοποιούμε το φυτό, το τοποθετούμε σε ένα λινό ύφασμα και ενώ είναι ζεστό το τοποθετούμε στην πάσχουσα περιοχή.
Σκόνη: Σε ένα γουδί κοπανούμε αποξηραμένα τα βότανα, έως ότου γίνουν σκόνη. Στη συνέχεια τη διαλύουμε σε νερό ή την επιθέτουμε όπως είναι στην πάσχουσα περιοχή.
ΑΛΛΕΣ ΧΡΗΣΕΙΣ:
Μία κίτρινη βαφή λαμβάνεται από τα άνθη. Από το αφέψημα του μπορει να φταιχτεί μια θεραπευτική λοσιόν για την κρούστα που σχηματίζεται από το γάλα πάνω στα σαγόνια των μωρών.
Σύμφωνα με αναλυτικές μελέτες του European Medicines Agency το φυτό χρησιμοποιειται στην Ευρώπη στην θεραπεία δυσκινησίας του χοληφόρου πόρου και του πόνου στην περίπτωση της χολολιθίασης. Επιπρόσθετα χρησιμοποιείται για την θεραπεία των προβλημάτων του ουροποιητικού και πεπτικού συστήματος.
Οι υπνωτικές ιδιότητες του φυτού τεκμηριώθηκαν με σχετικές έρευνες του Aligarh Muslim University, India.
Οι αναλγητικές ιδιότητες του φυτού μελετήθηκαν από το Department of Pharmacology, Acharya University, Bangalore, India

Department of Pharmacology, Acharya University, Bangalore, India
Aligarh Muslim University, India
European Medicines Agency
Plants For A Future
Δίανθος

Read Full Post »

Nasturtium officinale, Νεροκάρδαμο, Αρχαία Θουρία, ποταμός  Άρις Ιούλης 2015

Nasturtium officinale, Νεροκάρδαμο, Αρχαία Θουρία, ποταμός Άρις Ιούλης 2015

Η λατινική ονομασία του βοτάνου της περιοχής της Αρχαίας Θουρίας είναι Nasturtium officinale (Ναστούρτιο το φαρμακευτικό) και ανήκει στην οικογένεια των Σταυρανθών.
Είναι το γνωστό Κρεσόν, το οποίο γίνεται σαλάτα, αλλά χρησιμοποιείται και στη φαρμακευτική.
Το συναντούμε σε τρεχούμενα νερά στις άκρες των ρυακιών, στις πηγές, ακόμη και στα έλη, αλλά κυρίως στον ποταμό Άρι.
Είναι υδρόβιο, πολυετές φυτό το οποίο φτάνει σε ύψος τα 60 περίπου εκατοστά, με στέλεχος έρπον, χυμώδες και λείο. Ο βλαστός είναι γωνιώδης και τα φύλλα του είναι πράσινα, λεία , έμμισχα, αντίθετα, πτερωτά με ωοειδή φυλλάρια. Τα άνθη του είναι λευκά, μικρά σε τσαμπί. Ο καρπός είναι κεράτιο, κυλινδρικός και καμπυλωτός. Οι σπόροι είναι σταχτιοί και στρογγυλοί.
Το βότανο περιέχει έλαιο θειο-αζωτούχο, προσόμοιο κατά τους χαρακτήρες με το θειώδες αιθέριο έλαιο του σκόρδου και θειο-αζωτούχα αιθέρια έλαια άλλων Σταυρανθών.
Περιέχει ακόμη πικρό εκχύλισμα, ιώδιο (η ποσότητα του οποίου ποικίλει ανάλογα με τα νερά κοντά στα οποία φύεται), φωσφόρο, σίδηρο, βιταμίνες A, C, E, νικοτιναμίδιο, γλυκοζίδιο, γλυκοναστουρτίνη, κάλιο, θειάφι, μαγγάνιο, χαλκό, ασβέστιο, μερικά άλατα και ασκορβικό οξύ.
Στις αλατούχες ουσίες του φυτού πλεονάζουν οι φωσφορούχες.
Είναι πλούσιο σε χυμό (70%) και με απλή έκθλιψη δίνει θειο-αζωτούχο έλαιο, ιώδιο και πικρό εκχύλισμα.
Το 30% του χυμού απαρτίζεται από σίδηρο και φωσφορικά άλατα.
Το βότανο παραλληλίζεται με το νεροκάρδαμο με το μουρουνέλαιο λόγω της χημικής του σύνθεσης.
Σε άγρια κατάσταση είναι πλουσιότερο σε συστατικά από το καλλιεργημένο. Σε υψόμετρο η γεύση του βοτάνου αλλάζει και γίνεται πικρή.

Nasturtium officinale, Νεροκάρδαμο, Αρχαία Θουρία, ποταμός  Άρις Ιούλης 2015

Nasturtium officinale, Νεροκάρδαμο, Αρχαία Θουρία, ποταμός Άρις Ιούλης 2015

Το βότανο ήταν γνωστό από την αρχαιότητα. Ο Διοσκουρίδης το ονόμαζε Σισύμβριον το έτερον και ο Ιπποκράτης το είχε περιγράψει ως διεγερτικό και αποχρεμπτικό. Εδώ και χιλιάδες χρόνια έχει χρησιμοποιηθεί από τη λαϊκή ιατρική για τη θεραπεία του βήχα και της βρογχίτιδας. Επίσης έχει αναφερθεί ότι όταν τρώγεται ωμό μπορεί να προλάβει ή να επιδράσει θεραπευτικά στον καρκίνο.
ΕΔΩΔΙΜΟΤΗΤΑ:
Το άγριο νεροκάρδαμο την εποχή της άνθισης τρώγεται ωμό σε σαλάτα. Καλύτερα όμως είναι να το βράζουμε γιατί πάνω στο φυτό υπάρχει πιθανότητα να υπάρχουν οι παράνυμφες του παρασιτικού σκώληκα του ήπατος (Δίστομο το ηπατικό) που μπορούν να προκαλέσουν ακόμη και τον θάνατο.
Το Νεροκάρδαμο χρησιμοποιείται κυρίως ως γαρνιτούρα είτε ως προσθήκη σε σαλάτες, η γεύση του είναι έντονη με χαρακτηριστική καυτερή υφή.
Τα φύλλα είναι εξαιρετικά πλούσια σε βιταμίνες και μέταλλα, κυρίως σίδηρο. Ο σπόρος μπορεί να βλαστήσει και να καταναλωθεί σε σαλάτες. Ο σπόρος αλέθεται σε σκόνη και χρησιμοποιείται σαν μουστάρδα.
DSC00043Αν θέλουμε να το καταναλώσουμε ωμό, καλό είναι να χρησιμοποιούμε μόνο φυτά εμπορίου από ελεγχόμενες καλλιέργειες. Αν μαζέψουμε το φυτό από τη Φύση καλό είναι να γνωρίζουμε αν το νερό δίπλα από το οποίο φύονται είναι καθαρό. Αν έχει μολυνθεί από ζώα ή έχει διαρρεύσει από αποχετευτικό δίκτυο θα κινδυνεύσουμε σοβαρά.

ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΕΣ ΧΡΗΣΕΙΣ:
Για θεραπευτικούς σκοπούς χρησιμοποιείται ολόκληρο το φυτό. Συλλέγεται την εποχή της ανθοφορίας του (από τα μέσα της Άνοιξης μέχρι τον Σεπτέμβριο) και χρησιμοποιείται πάντα σε πρόσφατη κατάσταση. Η αποξήρανση το κάνει να χάνει μερικά ή ολοκληρωτικά τις ιδιότητές του.
Τον Μάιο και τον Ιούνιο το φυτό έχει τη μεγαλύτερη περιεκτικότητα σε δραστικές ουσίες.
Για θεραπευτικούς σκοπούς καλύτερο είναι να χρησιμοποιούμε το νεροκάρδαμο των σίδηρο-ιωδιούχων πηγών γιατί είναι περιεκτικότερο σε κύρια συστατικά.
Το βότανο δρα ως ορεκτικό, εύπεπτικό, θερμαντικό, διουρητικό, καθαρτικό του αίματος, διεγερτικό, σιαλογόνο, αφροδισιακό, αντισκοβρουτικό και αποχρεμπτικό. Θεωρείται ευεργετικό στη σπλήνα, στα μάτια, δρα κατά του λουμπάγκο, των ρευματισμών, της ποδάγρας και του εκζέματος.
Βοηθά σε περιπτώσεις σκοβρούτου, στις χοιράδες, στην αναιμία και τη ραχίτιδα. Ως διουρητικό βοηθά σε περιπτώσεις υδρωπικίας, στις παθήσεις του ουρογεννητικού συστήματος και της χολολιθίασης.
Ως αποχρεμπτικό βοηθά στις περιπτώσεις χρόνιου κατάρρου των πνευμόνων.
Illustration_Nasturtium_officinale0Ο πουρές του φυτού είναι κατάλληλο για τους διαβητικούς γιατί περιέχει λίγο σάκχαρο και αμυλώδεις ουσίες.
Εξωτερικά χρησιμοποιείται σε διαλυτικά και καθαριστικά καταπλάσματα, πολτοποιημένο μόνο του ή με αλάτι. Τοποθετούμενο ως κατάπλασμα επί ατόνων ελκών διευκολύνει την επούλωση τους.
Το μάσημα των φύλλων βοηθά σε προβλήματα φλεγμονών του στόματος. Ο χυμός του όταν τον πίνουμε το πρωί νηστικοί, κάνει καλό στην επιδερμίδα (όταν έχει τάση για ερεθισμό), αναζωογονεί τα μαλλιά και δυναμώνει τα νύχια.
Παρασκευή και δοσολογία :
Το βότανο χρησιμοποιείται σε πρόσφατη μορφή και όχι αποξηραμένο.
Σε μορφή πουρέ το χρησιμοποιούν οι διαβητικοί.
Εξωτερικά το χρησιμοποιούμε σε διαλυτικά ή καθαριστικά καταπλάσματα μόνο του ή με αλάτι (10 γραμμάρια αλάτι για 150 γραμμάρια φυτού).
Μείγμα από 60 γραμμάρια χυμού του φυτού και 30 γραμμάρια μέλι αφαιρεί πανάδες και φακίδες του προσώπου, αν απλωθεί σε ένα πανί και τριφτεί με αυτό το πρόσωπο. Όταν το λαμβάνουμε εσωτερικά ρίχνουμε σε 1-2 κουταλιές θρυμματισμένου φυτού μισό ποτήρι βραστό νερό και το σκεπάζουμε για 30 λεπτά, ταρακουνώντας το στο διάστημα αυτό μερικές φορές. Σουρώνουμε και πίνουμε έως 3 φορές την ημέρα.
Οι Leung (1984) και Heinerman (1988) έχουν συστήσει τη σούπα με καρότο και νεροκάρδαμο ως αντικαρκινική σε άρθρα που έχουν δημοσιευθεί σε έγκριτα επιστημονικά περιοδικά. Ο Hartwell αναφέρει την παραδοσιακή χρήση του νεροκάρδαμου ενάντια στον καρκίνο, τους όγκους και τις κύστες στο βιβλίο του «Φυτά που χρησιμοποιούνται ενάντια στον καρκίνο».
Το νεροκάρδαμο είναι ένα από τα 8 βότανα που περιέχει το Flor Essence. Το νεροκάρδαμο μαζί με το λάπαθο, την κολλιτσίδα, τη φτελιά, το κόκκινο τριφύλλι, το αγιάγκαθο, το φύκι και το ραβέντι, σε ακριβείς προκαθορισμένες αναλογίες, ενοποιούνται σε μια εντελώς νέα ουσία, όπου το ένα ενισχύει τα οφέλη του άλλου και δημιουργούν ένα ισχυρό συνεργικό αποτέλεσμα.
Οι αντιελκογόνες ιδιότητες του φυτού καταδείχθηκαν μετά από σχετικές έρευνες του Department of Medicinal Chemistry and Pharmacognosy, Jordan University, Irbid, Jordan
1239xlaΗ ικανότητα του φυτού να προστατεύει την καρδιά διαλύοντας την χοληστερόλη, αποδείχθηκε ματά από σχετικά πειράματα του Institute of Biochemistry and Biophysics, University of Tehran, Tehran, Iran
Η ικανότητα του φυτού για τη θεραπεία της φυματίωσης και άλλων αναπνευστικών ασθενειών προέκυψε μετά από σχετικές έρευνες του Universidad Autónoma del Estado de Morelos ,Mexico
Οι αντιοξειδωτικές ιδιότητες του φυτού αποδείχθηκαν μετά από σχετικές έρευνες του Institute of Biochemistry and Biophysics,University of Tehran, Iran
Η ισχυρή αντιφλεγμονώδη δραστικότητα του φυτού προέκυψε μετά από σχετικές έρευνες του Medicinal Plants Research Center, Yasuj University of Medical Sciences ,Iran
Η δράση του φυτού ενάντια στην υπερλιπιδαιμία και στην θεραπεία του διαβήτη τεκμηριώθηκε από τις έρευνες του Neurocognitive Research Center, Mashhad University of Medical Sciences,Iran

ΑΛΛΕΣ ΧΡΗΣΕΙΣ:
Ο χυμός του φυτού είναι ένας διαλύτης της νικοτίνης και χρησιμοποιείται ως τέτοιος στα δυνατά καπνά.
Επιπρόσθετα χρησιμοποιείται στα σαμπουάν , τα τονωτικά μαλλιών και στην περιποίση των μαλλιών.

Neurocognitive Research Center, Mashhad University of Medical Sciences,Iran
Medicinal Plants Research Center, Yasuj University of Medical Sciences , Yasuj , Iran
Institute of Biochemistry,University of Tehran, Iran
Universidad Autónoma del Estado de Morelos ,Mexico
Institute of Biochemistry, University of Tehran, Iran
Jordan University, Irbid, Jordan
Δίανθος
Plants For A Future

Read Full Post »

Plantago major, Πλαντάγινον το μείζον, αρνόγλωσσο

Plantago major, Αρχαία Θουρία, Αριοχώρι, 15 Μάη 2015

Plantago major, Αρχαία Θουρία, Αριοχώρι, 15 Μάη 2015

Φυτό της περιοχής της Αρχαίας Θουρίας – Μυκηναϊκής Άνθειας με τις εμπειρικές ονομασίες Πεντάνευρο,  Αρνόγλωσσο, κοινό Πλαντάγινο, που έχει ύψος 15-30 εκατοστά. Έχει μεγάλα πλατιά σκουροπράσινα φύλλα με πέντε νεύρα που διακρίνονται πολύ εύκολα αν σπάσουμε το κοτσάνι των φύλλων του.
Ο βλαστός σχηματίζει μία σύντομη σπείρα , ασθενώς ξυλώδη. Ρίζες είναι ινώδεις και ρηχές.
Η ταξιανθία των λουλουδιών (3-20 cm) που βρίσκεται στο πάνω μέρος δεν έχει φύλλα αλλά λεπτές αιχμές με δυσδιάκριτα λουλούδια συγκεντρωμένα πυκνά μαζί με όρθιο το κεφάλι ανθοφορίας, συνήθως , εκτός από το μίσχο. Τα μεμονωμένα λουλούδια έχουν προεξέχοντες στενούς, λευκούς στήμονες (αρσενικό μέρος του άνθους).
Ανθίζει από την άνοιξη ως το καλοκαίρι.
plantain-ribwort--flower2_09Οι καρποί αποτελούνται από κάψουλες σε σχήμα αυγού περίπου (3-5 mm) και ανοίγουν οριζοντίως γύρω από τη μέση, παρόμοια με ένα πώμα ή ένα καπάκι ενός δοχείου, για να απελευθερώσουν 5-16 σπόρους ανά κάψουλα.
Οι σπόροι είναι μικροσκοπικοί (0,5-1 mm), οβάλ με ακανόνιστες γωνίες, ή τριγωνικοί, με πορτοκαλί μέχρι μαύρο και θαμπή με λεπτή υφή επιφάνεια.

ΕΔΩΔΙΜΟΤΗΤΑ:
Τα φύλλα του είναι φαγώσιμα, ωμά ή μαλειρεμένα, αλλά ειναι λίγο σκληρά, για αυτό μαζεύουμε κυρίως τα νεαρά, τρυφερά, φρέσκα φύλλα και αφαιρούμε τα κοτσάνια επειδή είναι ινώδη. Η γεύση τους είναι πικρή σαν του σπανακιού. Πολλοί άνθρωποι ζεματάμε τα φύλλα σε βραστό νερό πριν από τη χρήση τους σε σαλάτες, ώστε να τα κάνουν πιο τρυφερά.Τα φύλλα περιέχουν ασβέστιο και άλλα ιχνοστοιχεία, σε 100 γραμμάρια πεντάνευρου περιέχεται περίπου την ίδια ποσότητα βιταμίνης Α όση σε ένα μεγάλο καρότο.

Plantago.majorΟι σπόροι τρώγονται ωμοί ή μαγειρεμένοι αλλά είναι δύσκολο να μαζέυτούν. Ο σπόρος μπορεί να αλεστεί και να ανακατευτεί με αλεύρι. Είναι πολύ πλούσια σε βιταμίνη Β1. Το σύνολο των σπόρων μπορεί να βράσει και να χρησιμοποιηθεί σαν σάγο (αμυλώδης εδώδιμη ουσία). Τα ίδια ισχύοθν για την ρίζα. Τα φύλλα όταν ξεραθούν γίνονται ένα καλό τσάι.

ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΕΣ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ:
Το πεντάνευρο περιέχει ιριδοειδή γλυκοσίδια (αουκουβίνη- Acubin), φλαβονοειδή (απιγενίνη-Apigenin), ταννίνες, οξέα φυτών, φυτική κόλλα και διοξείδιο του πυριτίου. Η Acubin έχει αναφερθεί ως ισχυρή αντί-τοξίνη. Περιέχει ακόμη αντισκορβουτικό οξύ, βενζοϊκό οξύ, κιτρικό οξύ, σαλικυλικό οξύ. Τέλος είναι πολύ πλούσιο σε βιταμίνη B1 και ριβοφλαβίνη.
Το ουρσολικό οξύ που υπάρχει άφθονο στο φυτό διαπιστώθηκε από δύο ανεξάρτητες έρευνες των Πανεπιστημίων της Αϊοβα και της Ουψάλα πως:
διατηρεί υγιή την μυϊκή μάζα
αποτρέπει την αύξηση του σωματικού βάρους
διατηρεί σε φυσιολογικά επίπεδα τη χοληστερόλη και
ρυθμίζει τα επίπεδα σακχάρου στο αίμα.
imageΤο πεντάνευρο ήταν γνωστό και διαδεδομένο φυτό από την αρχαιότητα, ως επουλωτικό φυτό και χρησιμοποιούταν από παλιά για να θεραπεύει πληγές και μώλωπες. Χρησιμοποιούταν ως πανάκεια (ιατρική για όλα) σε μερικούς πολιτισμούς. Παραδοσιακά χρησιμοποιούταν και για να αποτρέψει τη μητρική αιμορραγία μετά από τον τοκετό. Οι θεραπευτικές του ιδιότητες αναφέρονται από το Διοσκουρίδη, το Γαληνό και άλλους διάσημους γιατρούς. Παλαιότερα στην Ευρώπη το χρησιμοποιούσαν στη θεραπεία από τα δαγκώματα των τρελλών σκυλιών, του ίκτερου, της επιληψίας, της λέπρας και της φυματίωσης.
Οι δράση του φυτού ενάντια στους ιούς τεκμηριώθηκε από σχετικές έρευνες 4 πανεπιστημίων της Taiwan
Οι αναλγητικές και αντιφλεγμονώδεις ιδιότητες του φυτού αποδείχθηκαν από σχετικές έρευνες 4 ερευνητών του Πανεπιστημίου του Περού.
Η ικανότητα του φυτού να ενισχύει το ανοσοποιητικό σύστημα στην περίπτωση της φυματίωσης, του AIDS και του καρκίνου, τεκμηριώθηκαν από σχετικές έρευνες του Πανεπιστημίου του Μεξικό. Για αυτό το φυτό χρησιμοποιείται σε συνδυασμό με άλλα φάρμακα για την θεραπεία των παραπάνω ασθενειών.
Οι αντικαρκινικές ιδιότες του φυτού τεκμηριώθηκαν με σχετικές έρευνες του University of Gaziantep,της Τουρκίας.
Οι αντιοξειδωτικές ιδιότητες του φυτού τεκμηριώθηκαν με σχετικά πειράματα του University of Niš.
Το πεντάνευρο σταματά γρήγορα την αιμορραγία και βοηθά την αποκατάσταση των κατεστραμμένων ιστών. Μπορεί να επουλώσει χρόνιες πληγές που δεν κλείνουν και να χρησιμοποιηθεί αντί για το σύμφυτο στη θεραπεία των μωλώπων και των σπασμένων οστών.
Το πεντάνευρο είναι αντικαταρροϊκό και αποχρεμπτικό, δηλαδή ωφέλιμο σε παθήσεις του αναπνευστικού (βήχα, κοκίτη, βρογχικό άσθμα, βρογχίτιδα, φυματίωση, αναπνευστική καταρροή).
Είναι διουρητικό, δηλαδή ωφέλιμο σε παθήσεις του ήπατος, των νεφρών και της ουροδόχου κύστης, αλλά και την αιμορραγία του ουροποιητικού συστήματος.
Είναι στυπτικό και ωφέλιμο στη διάρροια, δυσκοιλιότητα, κυστίτιδα, γαστρίτιδα, κολίτιδα, τα πεπτικά έλκη, τη δυσεντερία, το σύνδρομο του ευερέθιστου εντέρου.
Εσωτερικά, χρησιμοποιείται στη θεραπεία ενός ευρέος φάσματος των ασθενειών συμπεριλαμβανομένης της διάρροιας, γαστρίτιδα, πεπτικά έλκη, σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου, αιμορραγία, αιμορροΐδες, κυστίτιδα, βρογχίτιδα καταρροή, ιγμορίτιδα, το άσθμα και αλλεργική ρινίτιδα.
Για εξωτερική χρήση τα φρέσκα κοπανισμένα φύλλα του πεντάνευρου χρησιμοποιούνται σαν κατάπλασμα σε αιμορραγίες, πληγές, τσιμπήματα εντόμων, δαγκώματα σκύλων ή φιδιών. Ακόμα στη θεραπεία των αιμορροΐδων, των συριγγίων και των ελκών.
Η ρίζα χρησιμοποιείται στην θεραπεία για το δάγκωμα των κροταλιών μαζί με το Marrubium vulgare.
Για τη βρογχοκήλη χρησιμοποιούνται επιθέματα στο λαιμό με φρέσκα φύλλα πεντάνευρου κοπανισμένα και ανακατεμένα με λίγο αλάτι.
Το αφέψημα του φυτού ή το υγρό που λαμβάνεται με απόσταξη θεωρείται καλό κολλύριο γιατί περιέχει ιριδοειδή.
Τα φύλλα του πεντάνευρου περιέχουν ουσίες που έχουν επίδραση στη μείωση των συνολικών λιπιδίων, των τριγλυκεριδίων, της χοληστερόλης, και των λιποπρωτεϊνών στο αίμα και ενδείκνυνται ως προληπτικό για καρδιακές παθήσεις. Βοηθούν να καθαρίσει το σώμα από την περίσσεια της χοληστερόλης, ανεβάζουν τα επίπεδα της καλής χοληστερίνης, στο αίμα και δυναμώνουν τα τριχοειδή αγγεία.
Οι σπόροι περιέχουν mucilage μέχρι 30% (πηχτή φυσική ουσία σαν κόλλα) που φουσκώνει στο έντερο, ενεργώντας σαν καθαρτικό και κατευναστικό στις ερεθισμένες μεμβράνες. Οι σπόροι χρησιμοποιούνται και στην θεραπεία των παρασιτικών σκουληκιών.
Οι σπόροι του σύμφωνα με πρόσφατες έρευνες, είναι μια από τις υψηλότερες πηγές ινών που υπάρχουν στις τροφές.

ΔΟΣΟΛΟΓΙΑ
Για τις παθήσεις του αναπνευστικού αλλά και για το κρυολόγημα χρησιμοποιούμε έγχυμα από πεντάνευρο 1-3 φορές την ημέρα.
Αφέψημα της ρίζας του χρησιμοποιείτε κατά του ζαχαρώδους διαβήτη.
Για τις φουσκάλες που δημιουργούνται στα πόδια μας από το περπάτημα, βάζουμε λίγα φύλλα πεντάνευρου μέσα στα παπούτσια μας.
Μπορούμε να φτιάξουμε αλοιφή και να τη χρησιμοποιήσουμε ως κρέμα νυκτός για τις ρυτίδες.
ΠΡΟΦΥΛΑΞΕΙΣ
Το πεντάνευρο είναι ασφαλές στη χρήση του.
αλλά είναι ένα ισχυρό πηκτικό. Αυτό μπορεί να εξεταστεί εύκολα αν ανακατέψουμε νερομπογιά με νερό και προσθέσουμε τσάι από πεντάνευρο. Τα μέρη του χρώματος θα χωριστούν αμέσως μόνιμα από το νερό.
Grote_weegbree_bloeiwijze_Plantago_major_subsp._majorΛόγω αυτής της μοναδικής ιδιότητας, το πεντάνευρο χρησιμοποιήθηκε σαν αλοιφή πληγών στο πεδίο της μάχης, για αυτό λεγόταν και «χορτάρι του στρατιώτη». Λόγω αυτών των ιδιοτήτων, οι άνθρωποι που παίρνουν αντιπηκτικά αίματος ή εκείνοι που είναι επιρρεπείς σε θρόμβους αίματος δεν πρέπει ποτέ να χρησιμοποιήσουν πεντάνευρο εσωτερικά.
Οι υψηλές δόσεις μπορεί να προκαλέσουν μία πτώση στην πίεση του αίματος και διάρροια. Πιθανή αλλεργική δερματίτιδα σε χρήση εξ επαφής. Πρέπει να αποφύγετε σε ασθενείς με εντερική απόφραξη ή κοιλιακή δυσφορία
Biomedical Centre, Uppsala University,Sweden
Universidad Autonoma de Nuevo Leon, México
University of Medicine Varna,Bulgaria
Kaohsiung Medical University, Kaohsiung, Taiwan, ROC
Tajen Institute of Technology, Ping-Tung, Taiwan, ROC
María Elena Núñez Guillén, José Artur da Silva Emim
University of Gaziantep,Turkey
Read More: http://informahealthcare.com/doi/abs/10.1076/phbi.35.2.99.13288
<a href=»http://www.altnature.com/gallery
/plantain.htm»>Alternative Nature Online Herbal
wikipedia
ΦΤΙΑΧΝΩ ΜΟΝΟΣ ΜΟΥ
University of Niš, Vlada Veljković

Read Full Post »

flat,550x550,075,fΤο Ταράξακο (Taraxacum officinale- Ταράξακο το φαρμακευτικό), γνωστό στην Ελλάδα ως άγριο ραδίκι, πικραλίδα ή αγριομάρουλο κ.α., του γένους των δικοτυλήδονων της οικογενείας των συνθέτων ή αστερίδων περιλαμβάνει αρκετά είδη πολυετών ποωδών φυτών τα οποία είναι ιθαγενή της ευρύτερης περιοχής της αρχαίας Άνθειας – Θουρίας. Ανήκει επίσης στην υποοικογένεια των κιχωριοειδών που χαρακτηρίζεται από είδη που έχουν γαλακτώδη χυμό και κεφάλια με γλωσσοειδή μόνο ανθίδια. Ο συνολικός αριθμός των ειδών είναι αβέβαιος διότι η συστηματική τους κατάταξη παρουσιάζει προβλήματα.

Taraxacum officinale, Ταραξάκο , αρχαία Θουρία, Αγιος Φλώρος, 17 Νοέμβρη 2013

Taraxacum officinale, Ταραξάκο , αρχαία Θουρία, Αγιος Φλώρος, 17 Νοέμβρη 2013

Πρόκειται για πόες χωρίς βλαστό, με πασσαλώδη ρίζα και με απλά, ακέραια ή λοβωτά φύλλα, μήκους 5-25 εκ., τα οποία διατάσσονται σε ρόδακα. Τα άνθη τους είναι συνήθως κίτρινα ερμαφρόδυτα  και σχηματίζουν ταξιανθίες κεφάλια, οι οποίες βρίσκονται στην κορυφή ενός κοίλου (κούφιου) στελέχους, ύψους 4-30 εκ.

Taraxacum officinale πάππος

Taraxacum officinale πάππος

Οι καρποί του είναι αχαίνια με φτερωτό έμμισχο πάππο σχηματίζουν λεπτές σφαιρικές ταξικαρπίες, οι οποίες διαλύονται με την παραμικρή πνοή του ανέμου. Χαρακτηριστικό γνώρισμα του γένους είναι ότι σχηματίζονται σπέρματα χωρίς γονιμοποίηση.
Το ταραξάκο αναφέρεται και ως πικραλίδα εξαιτίας της λακτοπικρίνης (lactupircin) που είναι υπεύθυνη για την πικρή του γεύση.

ΕΔΩΔΙΜΟΤΗΤΑ:

Τα φύλλα τρώγονται ωμά ή μαγειρεμένα. Όταν χρησιμοποιείται σε σαλάτες, είναι μάλλον πικρό αλλά σε μικρότερο βαθμό το χειμώνα. Τα νεαρά φύλλα είναι πολύ λιγότερο πικρά από τα παλαιότερα φύλλα. Τα φύλλα συχνά ζεματίζονται πριν από τη χρήση. Αυτό τα κάνει λιγότερο πικρά, αλλά περιέχουν επίσης λιγότερες βιταμίνες και μέταλλα.

πικραλίδα με ακατέργαστο ρύζι

πικραλίδα με ακατέργαστο ρύζι

Τα 100g των φύλλων περιέχουν περίπου 2.7g πρωτεΐνης , 9.2g  υδατάνθρακες , ασβέστιο 187mg , 66mg φωσφόρου , 3.1mg σίδηρο , νάτριο 76 mg , 397 mg κάλιο, 36 mg μαγνησίου , 14000iu βιταμίνη Α , βιταμίνη Β1 0.19mg , 0.26mg βιταμίνη Β2 , 35 mg βιταμίνης C  .  Οι ρίζες τρώγονται  ωμές  ή μαγειρεμένες.  Η γεύση τους είναι σαν το γογγύλι.

Τα λουλούδια τρώγονται  ωμά σε σαλάτες ή μαγειρεμένα. Τα μπουμπούκια έχουν μια μάλλον πικρή γεύση και χρησιμοποιούνται σε τηγανίτες. Μπορούν επίσης να συντηρηθούν σε ξύδι και να χρησιμοποιηθούν σαν κάπαρη. Τόσο τα φύλλα και οι ρίζες χρησιμοποιούνται για τη φυτική γεύση σε μπύρες και αναψυκτικά, όπως η «πικραλίδα και η κολλιτσίδα». Από τα άνθη του φυτού παρασκευάζεται περιζήτητο κρασί . Από το φυτό παρασκευάζεται στο Βέλγιο ένα εύγεστο είδος μπύρας με το όνομα Pissenlit από την Brasserie Fantôme . Μια άλλη συνταγή χρησιμοποιεί το φυτό πικραλίδα για την παρασκευή μαρμελάδας από τα λουλούδια του. Στη Σιλεσία, αλλά και σε άλλα μέρη της Πολωνίας και τον κόσμο, τα λουλούδια της πικραλίδας χρησιμοποιούνται για να φτιαχτεί ένα σιρόπι υποκατάστατο του μελιού με την προσθήκη λεμονιού . Αυτό το «μέλι» πιστεύεται ότι έχει ιατρική αξία, ιδίως για τα ηπατικά προβλήματα.

Ρίζες του φυτού

Ρίζες του φυτού

Οι διετείς ρίζες του φυτού που συγκομίζονται το φθινόπωρο, ξηραίνονται και ψήνονται για να γίνει ένα πολύ καλό υποκατάστατο του καφέ χωρίς καφεΐνη. Ένα ευχάριστο τσάι γίνεται από τα λουλούδια.Τα φύλλα και οι ρίζες χρησιμοποιούνται για να γίνει ένα εύγεστο τσάι.

ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΕΣ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ:
θεωρείται το τελειότερο διουρητικό διότι περιέχει Κάλιο. Ως γνωστόν, τα άλλα διουρητικά, απoβάλλουν το Κάλιο από τον οργανισμό στερώντας από το σώμα μας το πολύτιμο αυτό μέταλλο. Το ταραξάκο όχι μόνο δε στερεί Κάλιο από τον οργανισμό, αλλά δίνει κι επιπλέον καθώς το ταραξάκο, θεωρείται μια από τις καλύτερες φυσικές πηγές Καλίου, το οποίο μάλιστα και συντηρείται σε πολύ υψηλά επίπεδα.

Μειώνει το ουρικό οξύ και καταπολεμά τη κατακράτηση υγρών στο προεμμηνορροϊκό σύνδρομο. Ακόμη καταπολεμά την υπέρταση και καταπολεμά το σκορβούτο. Τονώνει ευχάριστα τον οργανισμό και καταπολεμά τις φλεγμονές ειδικά για παθήσεις του στήθους. Είναι αντιβηχικό και μειώνει τη χοληστερίνη και τα τριγλυκερίδα.
Είναι εκπληκτικά αποτελεσματικό ανακουφιστικό και τονωτικό του στομάχου και επιπλέον έχει αποτοξινωτική δράση και δυναμώνει το σώμα. Βοηθάει στην αποτοξίνωση και λειτουργία του ήπατος και της χοληδόχου κύστης. Είναι λιποδυαλιτικό και φέρνει σε ισορροπία τη χολή.Λιπαίνει τον εντερικό σωλήνα και αντιμετωπίζει τη χολολιθίαση.
Καθαρίζει το αίμα και διεγείρει τη λειτουργία των νεφρών.
Βοηθάει στον έλεγχο του σακχάρου στα άτομα με διαβήτη και απομακρύνει τις τοξίνες που συσσωρεύονται στη σπλήνα.
Αποτρέπει από τα αδενικά οιδήματα καθώς ρυθμίζει τους αδένες και στηρίζει τη σωστή τους λειτουργία.
Είναι αντιρευματικό και άριστο θεραπευτικό της αρθρίτιδας.Αντιμετωπίζει τις χρόνιες ρευματοπάθειες και ενισχύει την πρόσληψη ασβεστίου. Αντιμετωπίζει το έκζεμα και εντυπωσικά τις χρόνιες δερματίτιδες.
Καταπολεμά την αυπνία και ενισχύει την καθαρότητα και τη λειτουργικότητα του νου.  Σχετικές μελέτες υδατικών εκχυλισμάτων του φυτού τεκμηρίωσαν την επιβράνδυση ανάπτυξης των καρκινικών κυτάρων του προστάτη και του στήθους.
Έγχυμα:μία κουταλιά της σούπας αποξηραμένα φύλλα ή και άνθη του βοτάνου για ένα μεγάλο φλιτζάνι βραστό νερό.Πίνεται πριν το φαγητό μας ή πριν τον βραδινό ύπνο. Ακόμη πίνετε και σαν αναψυκτικό το καλοκαίρι με την προσθήκη λεμονιού
Αφέψημα: 2-3 μικρές κουταλιές από ρίζα ταραξάκο σε ένα φλιτζάνι νερό, το σιγοβράζουμε για 10-15 λεπτά και πίνουμε 3 φορές τη μέρα ή κάθε βράδυ πριν πέσουμε για ύπνο.

The University of Reading,  Berks, U.K

Natural  History Museum

Further sesquiterpenoids and phenolics from Taraxacum officinale

Hepatocurative potential of sesquiterpene lactones of Taraxacum officinale

ΒΙΚΙΠΑΙΔΕΙΑ

Taraxacum officinale protects against cholecystokinin-induced acute pancreatitis

Plants For A Future

Mabey. R. Food For Free (Collins Gem)$(KGrHqN,!rkFHo!5S3IuBSC(sT)b4g~~60_35

Μυστικά Βότανα

WIKIPEDIA

Anti-Inflammatory Effect of Taraxacum officinale Leaves

Evidence-Based Systematic Review of Dandelion (Taraxacum officinale)

Evaluation of aqueous extracts of Taraxacum officinale on growth and invasion of breast and prostate cancer cells

The Diuretic Effect in Human Subjects of an Extract of Taraxacum officinale

Taraxacum officinale induces cytotoxicity through TNF-α

Anti-inflammatory activity of Taraxacum officinale

 

Read Full Post »

Rumex acetosa, Λάπαθο, περιοχή αρχαίας Θουρίας. Ανεμόμυλος 1 Νοέμβρη 2013

Rumex acetosa, Λάπαθο, περιοχή αρχαίας Θουρίας. Ανεμόμυλος 1 Νοέμβρη 2013

Το λάπαθο ή λάπατο (αρχ. ελλ. λάπανθον, άλλες ονομασίες αγριοσέσκλο, ξινήθρα, ξινολάπατο) είναι διετής πόα της ευρύτερης περιοχής της αρχαίας Θουρίας.  Ανθίζει από το Μάιο έως τον Απρίλιο και έχει ύψος 20-60 εκατοστά.
Τα λουλούδια του είναι δίοικα (σε κάθε φυτό υπάρχουν λουλούδια είτε αρσενικά είτε θηλυκά).   Άρα για να γίνει η γονιμοποίηση για την παραγωγή σπόρων απαιτούνται τουλάχιστον δύο διαφορετικά φυτά. Γονιμοποιούνται από τον αέρα.
Προτιμά τα φωτεινά μέτρια αργιλώδη και άργιλη εδάφη.  Κατάλληλο pH: όξινο, ουδέτερο και βασικό (αλκαλικό) έδαφος και μπορεί να αναπτυχθεί σε πολύ όξινα εδάφη. Μπορεί να αυξηθεί σε ημι-σκιά (αραιά δάση) ή χωρίς σκιά. Προτιμά υγρό χώμα.

ΕΔΩΔΙΜΟΤΗΤΑ:

Τα φύλλα τρώγονται ωμά ή μαγειρεμένα. Δημιουργούν μία ξεδιψαστική γεύση από μόνα τους ή μπορούν να προστεθούν σε σαλάτες σαν μυρουδικά. Πολτοποιημένα χρησιμοποιούνται σε σούπες.  Η γεύση τους θυμίζει λεμόνι. Τα φύλλα μπορούν επίσης να ξηραίνονται για χρήση αργότερα. Τα φύλλα μπορούν να είναι διαθέσιμα σε όλη τη διάρκεια του χειμώνα, ειδικά σε ήπιες καιρικές συνθήκες . Τα φύλλα ωμά θα πρέπει να χρησιμοποιούνται  με φειδώ στην διατροφή.

Τα φύλλα περιέχουν αρκετά υψηλά επίπεδα οξαλικού οξέος, που τους δίνει την οξύ-γεύση λεμονιού. Τα φύλλα δεν πρέπει να καταναλώνονται σε μεγάλες ποσότητες διότι το οξαλικό οξύ παγιδεύει τα άλλα θρεπτικά συστατικά στα τρόφιμα, κυρίως το ασβέστιο, προκαλώντας έτσι ελλείψεις στον οργανισμό σε ανόργανες ουσίες.  Η περιεκτικότητα σε οξαλικό οξύ μειώνεται με το μαγείρεμα. Οι άνθρωποι με μια τάση για ρευματισμούς, αρθρίτιδα, ουρική αρθρίτιδα, πέτρες στα νεφρά ή υπερέκκριση θα πρέπει να λαμβάνουν ιδιαίτερη προσοχή κατά τη διατροφή τους με Λάπαθα, διότι μπορεί να επιδεινωθεί κατάστασή τους.

362px-Nordens_flora_Rumex_acetosa

Τα λουλούδια τρώγονται μαγειρεμένα σαν λαχανικό ή χρησιμοποιούνται ως γαρνιτούρα . Οι ρίζες τρώγονται μαγειρεμένες.  Άμα ξεραίνονται και τρίβονται σε σκόνη προστίθενται στα ζυμαρικά και τους δίνουν εξαίσια γεύση.  Οι σπόροι τρώγονται ωμοί ή μαγειρεμένοι. Τριμμένοι αναμιγνύονται με άλλα αλεύρια για την παρασκευή ψωμιού . Οι σπόροι είναι εύκολοι στη συγκομιδή, αλλά είναι μάλλον κοπιαστική η επεξεργασία τους. Ο χυμός των φύλλων μπορεί να χρησιμοποιηθεί σαν ένας παράγοντας πήξης του γάλακτος για την παρασκευή τυριού.

ΣΥΝΤΑΓΕΣ ΜΑΓΕΙΡΙΚΗΣ
Χορτόπιτα µε λάπαθα
Σούπα λάπαθο με αφρό λεμονιού και μαριναρισμένη καραβίδα
Ντολμάδες με λάπαθα και χόντρο

ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΕΣ ΧΡΗΣΕΙΣ:
Τα φρέσκα ή αποξηραμένα φύλλα είναι στυπτικά, διουρητικά, καθαρτικά και δροσιστικά.  Χρησιμοποιούνται για να φτιάχνεται ένα δροσιστικό ποτό για την αντιμετώπιση εμπύρετων καταστάσεων και είναι ιδιαίτερα χρήσιμα στη θεραπεία του σκορβούτου. Το έγχυμα της ρίζας είναι στυπτικό, διουρητικό και αιμοστατικό . Έχει χρησιμοποιηθεί στη θεραπεία του ίκτερου,  τα χαλίκια και  τις πέτρες στα νεφρά . Τόσο οι ρίζες και οι σπόροι έχουν χρησιμοποιηθεί για να σταματήσουν αιμορραγίες.  Μια πάστα από τη ρίζα εφαρμόζεται για το δέσιμο των εξαρθρωμένων οστών. Το φυτό είναι χαλαρωτικό και στομαχικό . Χρησιμοποιείται στη θεραπεία των σπασμών και των παθήσεων του δέρματος .

Rumex acetosa, Λουλούδια Photo Jan Koeman

Rumex acetosa, Λουλούδια
Photo Jan Koeman

ΑΛΛΕΣ ΧΡΗΣΕΙΣ:
Μία σκούρα πράσινη και σκούρα καφέ χρωστική ουσία λαμβάνεται από από τις ρίζες.Μία γκρι-μπλε χρωστική ουσία λαμβάνεται από τα φύλλα και τα κοτσάνια. Η έγχυση των στελεχών χρησιμοποιείται ως βερνίκι για μπαμπού και ψάθινα έπιπλα, αλλά και για το ασήμι. Ο χυμός του φυτού αφαιρεί λεκέδες από λινό , καθώς και λεκέδες μελανιού από λευκό υλικό.  Στο εμπόριο πωλείται συχνά ως «βασικό άλας με λεμόνι»

ΙΣΤΟΡΙΑ:

Ό Διοσκορίδης περιγράφ149831ει τό λάπαθον ώς επεται: «Λάπαθον, οι δε σύμφυτοι, οί δέ σατόριον, Ρωμαίοι ρουμίκουλα, ρούμεξ άκούτους, ρούμεξ κανθερινοί, Αιγύπτιοι σεμίς, ’Άφροι άμοτίμ, το μεν αυτού οξυλάπαθον λέγεται, φυόμενον έν έλεσι, σκληρό ν κατ’ άκρα, ύποξυ, τό δέ τι κηπευτόν ούχ όμοιον τω πρώτο, τρίτον δ’ έστιν άγριον μικρόν, παρόμοιον άρνογλώσσω, μαλακόν ταπεινόν, εστι δέ καί τέταρτον είδος αυτού, ;ό ένιοι οξαλίδα, ή άναξυρίδα καλούσιν, ού φύλλα όμοια τω άγρίω καί μικρώ λαπάθω, καυλός ου μέγας, καρπός ΰποξυς ερυθρός, δριμύς, επί τού καυλού καί επί τών παραφυάδων.
Πάντων δε τό λάχανον μαλάσσει κοιλίαν έψηθέν, ωμόν δέ καταπλασσόμενον μελικηρίδας συν ροδίνω ή κρόκο διαφορεί, τό δέ σπέρμα τού άγρίου και του λαπάθου και της οξαλίδος πίνεται ωφελίμως μεθ’ ύδατος ή οίνου προς δυσεντερίας καί κοιλιακάς διαθέσεις καί άσην στομάχου, καί πρός σκορπίου πληγήν, καί εί προπίοι δέ τις, ούδέν πείσεται πληγείς, αί δέ ρίζαι αυτών έφθαί συν όξει καί ώμαί καταπλασθείσαι, θεραπεύουσι λέπρας, λειχήνας, όνυχας λεπρούς, δει δέ προανατρίβειν τον τόπο εν ηλίω νίτρω καί όξει, πραΰνει δέ καί κνησμούς τό αφέψημα αυτών έπαντλούμενον, ή λούτρω μιγνύμενον, παρηγορούσι δέ ωταλγίαν καί οδονταλγίαν έψήθεΐσαι έν οΐνω καί διακλυζόμέναι, διαφορούσι καί χοιράδες καί παρωτίδας έφθαί συν οΐνω καταπλασθείσαι, σπλήνα δέ συν όξει, καί έδέσματι δέ τινες χρώνται ταις ρίζαις πρός χοιράδας, περιάπτοντες τώ τραχήλω, ίστάσι καί ρουν γυναικεΐον προστεθείσαι λεΐαι, αφεψηθείσαι δέ συν οΐνω καί πινόμεναι ικτερικούς άποθεραπεύουσι, και λίθους τούς εν τή κύστει θρύπτουσιν, έμμηνα τε άγουσι, καί σκορπιοπλήκτους βοηθούσιν.»

Οι ιατροί καί φαρμακογνώστες τής άρχαιότητος συνιστούσαν τά είδη τού λαπάθου κατά διαφόρων νόσων, ό Ιπποκράτης παραγγέλλει τούτο εναντίον τών επιμόνων δερματικών νόσων, ό Διοσκορίόης δέ, ως είδομεν, κατά τού ίκτερου, τής λιθιάσεως καί άλλων ασθενειών. Ό Αρεταίος όμιλεί περί τής χρησιμότητος τής ρίζης κατά τής έλεφαντιάσεως, ό Γαληνός συνιστά τά σπέρματα τού λαπάθου κατά τής δυσεντερίας.

Plants For A Future

ΦΤΙΑΧΝΩ ΜΟΝΟΣ ΜΟΥ

Hedrick. U. P. Sturtevant’s Edible Plants of the World (1972)51whG3Y4HAL._SY344_BO1,204,203,200_

Mabey. R. Food for Free (2012)$(KGrHqN,!rkFHo!5S3IuBSC(sT)b4g~~60_35

Read Full Post »